مصرف قلیان موجب رسوب چربی در جدار عروق قلب می شود
به گفته یک فوق تخصص قلب، نیمی از افرادی که تا پایان عمر قلیان می کشند در اثر عوارض ناشی از استعمال قلیان می میرند.
دکتر معصومعلی معصومی در گفت وگو با خبرنگار سلامت خبرگزاری دانشجویان ایران(ایسنا) منطقه کرمانشاه، با بیان اینکه مصرف انواع مواد دخانی از جمله سیگار و قلیان مخاطرات جدی قلبی را در پی دارد، اظهار داشت: مصرف این مواد نه تنها موجب به وجود آمدن بیماریهای قلبی عروقی بسیاری می شود بلکه سایر اندام های بدن از جمله ریه را نیز درگیر می کند.
به گفته معصومی، ضرر قلیان بسیار بیشتر از سیگار است به طوری که بر اساس آزمایشات مشخص شده که زیان هر بار کشیدن قلیان برابر با کشیدن ۶۰ نخ سیگار است.
وی افزود: موضوع دیگری که عوارض قلیان را بیشتر از سیگار افزایش می دهد این است که نیکوتین قلیان وقتی از درون فضای مرطوب عبور می کند به هنگام ترکیب شدنش با آب ترکیبات جدیدی را تشکیل می دهد که زیان کشیدن قلیان را به مراتب بیشتر می کند.

معصومی ادامه داد: از طرف دیگر آثار و مضرات مواد افزودنی جدیدی که با عنوان توتون های میوه ای در بازار عرضه می شود با گذشت زمان مشخص می شود.
این فوق تخصص جراحی قلب با بیان اینکه قبلا از چوب تنباکو در قلیان ها استفاده می شد، اظهار داشت: مضرات چوب تنباکو مشخص است اما مضرات موادی افزودنی که به تنباکوی قلیان اضافه و آن را خمیری شکل می کند هنوز مشخص نشده و معلوم نیست که این مواد می توانند چه آسیب هایی را به بدن اشخاص وارد کنند.
وی کشیدن قلیان را موجب رسوب چربی در جدار عروق قلب عنوان و ابراز داشت: رسوب چربی، سختی عروق و تنگ شدن فضای داخلی رگها را در پی دارد که اگر در این بین به طور ناگهانی لخته شدن خون در اثر استعمال قلیان در آن محل به وجود بیاید عارضه سکته در فرد رخ خواهد داد که این سکته ممکن است در قلب و یا در مغز ایجاد شود.
به گفته معصومی، اگر این اتفاق در رگهای پا حادث شود موجب پوسیدگی و مردگی آن قسمت خواهد شد که در نهایت به قطع عضو فرد منجر میشود.
معصومی افزود: کشیدن قلیان موجب تنگی کیسه های هوایی یا برونشیت می شود که مرحله پیشرفته آن بروز بیماری های قلبی ریوی است که قلب و ریه را با هم درگیر می کند و غیر از عروق قلب، موجب نارسایی بطن راست قلب شده که این امر موجب کبودی رنگ پوست افراد، تورم کبد و تورم پا خواهد شد.
وی افزود: در چنین حالتی اگر فرد دچار سکته نشده و نمیرد، قبل از مرگ از تنفس راحت هوا محروم خواهد شد و تنفس در برخی موارد برای این افراد تنها با نصب کپسول اکسیژن ممکن می شود.
به گفته معصومی، نصف بیشتر افرادی که تا پایان عمر قلیان و سیگار می کشند به دلیل عواض ناشی از کشیدن سیگار و قلیان از بین می روند.
به گفته این فوق تخصص جراحی قلب، این ذهنیت که با کشیدن قلیان عوارض گفته شده در شخص به وجود نمی آید، باید از ذهن افراد خارج شود و افراد باید بدانند خطر ابتلا به این عوارض با کشیدن قلیان همواره وجود دارد.
ارتباط مصرف قلیان با بیماری عروق کرونر و شدت آن
شیوع مصرف قلیان (WPS) در سراسر جهان در حال افزایش است و این روند افزایشی هشدار دهنده می باشد زیرا می تواند بر سلامت قلب و عروق تأثیر منفی بگذارد. در مطالعه حاضر، ارتباط بین مصرف قلیان، وجود و شدت بیماری عروق کرونر بررسی شده است.
این مطالعه به بررسی این موضوع پرداخته است که آیا کشیدن قلیان، با ابتلا به بیماری عروق کرونر (CAD) مرتبط است و آیا این امر باعث بدتر شدن بیماری میشود یا خیر. محققان در این مطالعه سوابق پزشکی بیمارانی و آزمایشات انجام شده برای بررسی انسداد قلب را بررسی کرده و افراد مصرف کننده قلیان، با افرادی که آن را مصرف نمی کردند، مقایسه کرده و آنها را بر اساس سن، جنسیت و عادات سیگار کشیدن مطابقت دادند.
یافتهها نشان داد کسانی که قلیان میکشیدند، نسبت به کسانی که آن را مصرف نمی کردند، بیشتر در معرض ابتلا به بیماری عروق کرونر بودند. علاوه بر این، در میان بیماران مبتلا به عروق کرونر، کسانی که قلیان میکشیدند، انسداد شدیدتری در شریانهای قلب داشتند. نتایج نشان می دهد که کشیدن قلیان ممکن است خطر ابتلا به CAD را افزایش دهد و بیماری قلبی موجود را بدتر کند.
این مطالعه همچنین اشاره کرد که به نظر میرسد خطر ابتلا به بیماری عروق کرونر ناشی از کشیدن قلیان جدا از خطراتی می باشد که پیش از این به عنوان پیامدهای سیگار کشیدن شناخته شده بود و این بدان معناست که حتی اگر فردی سیگار نکشد، کشیدن قلیان همچنان می تواند به سلامت قلب او آسیب برساند.
به طور خلاصه، این مطالعه نشان داد که کشیدن قلیان برای قلب بسیار مضر بوده و می تواند منجر به افزایش احتمال ابتلا به بیماری عروق کرونر یا بدتر شدن شدت بیماری در صورت ابتلا به آن شود.
تاثیر قلیان روی بدنسازی
قلیان شما را در معرض دود تنباکو قرار میدهد. متاسفانه تا به این لحظه، حداقل ۸۲ ماده شیمیایی سمی و سرطان زا در دود قلیان شناسایی شده است؛ اگرچه این دود از آب عبور میکند، اما تاثیر مواد شیمیایی خطرناک و اعتیادآور آزاد شده از تنباکو را از بین نمیبرد و شما با هر پُک قلیان، این دود را به درون ریههای خود فرو میبرید. قطعا این موضوع بر عملکرد شما در بدنسازی تاثیر منفی دارد و نشان میدهد که قلیان و ورزش با یکدیگر سرِ سازگاری ندارند.
سوختن زغال چوبی که برای گرم کردن تنباکوی قلیان استفاده میشود، ممکن است که خطرات بیشتری برای سلامتی داشته باشد، زیرا فرایند احتراق، مواد خطرناکی مانند مونوکسید کربن، فلزات و سایر مواد شیمیایی را تولید میکند. حتی اگر فردی مستقیماً قلیان نکشد، در صورتی که در معرض دود آن قرار بگیرد و آن دود را استشمام کند، از آسیبها و ضررهای استعمال قلیان، بینصیب نمیماند.
خطرات و عوارض قلیان برای بدن و بدنسازی
همه ما از خطرات و تهدیدهای سیگار برای سلامتی باخبریم. ضررهای قلیان بسیار مشابه سیگار است. اکنون به برخی از عوارض قلیان اشاره خواهیم کرد تا به طور کامل مشخص شود که هیچ راهی نمیتواند قلیان و ورزش را به هم وصل کند. ورزش برای همه موارد زیر مفید و قلیان عامل یا تشدید کننده آنهاست.
۱. سرطان
اولین دلیل ناسازگاری قلیان و ورزش این است که متاسفانه افرادی که قلیان میکشند در خطر ابتلا به انواع مختلف سرطان از جمله سرطان مثانه، سرطان مری، سرطان ریه، سرطان دهان و سرطان معده هستند. در حالیکه ورزش اصولی و مناسب از این بیماریها میتواند پیشگیری کند.
۲. آسیب به سلامت زنان
دومین دلیل عدم رابطه قلیان و ورزش مربوط به زنان میشود. چندین مطالعه گسترده نشان میدهد که زنانی که قلیان میکشند، در معرض خطر یائسگی زودرس و کاهش تراکم استخوان قرار دارند. همانطور که میدانید، انجام ورزش به سلامت کلی بدن (خانم و آقا) کمک میکند.
۳. کاهش باروری
کشیدن قلیان ممکن است منجر به کاهش باروری در مردان و زنان شود. یک مطالعه نشان داد که تحرک اسپرم (توانایی اسپرم برای شنا کردن در جهت مناسب) و مورفولوژی اسپرم (اندازه و شکل اسپرم) در مردانی که اهل قلیان کشیدن بودند، بسیار کمتر و ضعیفتر از مردانی است که قلیان نمیکشند.
۴. بیماری قلبی و سکته مغزی
قلیان کشیدن فشار خون و ضربان قلب شما را بالا میبرد که ممکن است خطر حمله قلبی و سکته را افزایش دهد. کشیدن قلیان همچنین میتواند باعث گرفتگی عروق و بیماری قلبی شود. دقیقا ورزش باعث تقویت و بهبود عملکرد قلب و مغز میشود. میبینیم که قلیان و ورزش در این مورد هم کاملا ضد یکدیگر عمل میکنند.
۵. بیماری ریه
حتی مصرف کوتاه مدت قلیان با اختلال در عملکرد ریه مرتبط است. ممکن است متوجه شوید که هنگام انجام کارهای فیزیکی راحتتر دچار تنگی نفس، ضعف و حتی تهوع میشوید. با گذشت زمان، کشیدن قلیان همچنین خطر اختلال در عملکرد ریوی و بیماری های ریوی مانند بیماری مزمن انسدادی ریه (COPD) را افزایش میدهد.
۶. خطرناک برای بارداری مادر و تولد نوزاد
قلیان کشیدن در دوران بارداری با خطرات زیادی از جمله اختلالات کروموزومی، حاملگی خارج رحمی، بیماری و مرگ و میر نوزادان، محدودیت رشد داخل رحمی و وزن کم نوزاد هنگام تولد مرتبط است.
۷. شیوع بیماری
کشیدن قلیان نیز میتواند باعث شیوع بیماریهای عفونی شود. از آنجایی که افراد معمولاً هنگام سیگار کشیدن در یک محیط اجتماعی و نزدیک به هم قرار میگیرند، چندین نفر اغلب از یک قلیان با یک سریِ شلنگ استفاده میکنند. این کار باعث میشود تا سرماخوردگی و سایر عفونتها، از جمله تبخال دهان و مونونوکلئوز به راحتی از فردی به فرد دیگر منتقل شود. در این حالت همچنین احتمال ابتلا به عفونتهای تنفسی نیز وجود دارد.
۸. پیری زودرس
همه ما میدانیم که برای شادابی و نشاط بیشتر باید ورزش را در برنامه روزانه خود وارد کنیم. در این مورد هم مسیر قلیان و ورزش کاملا مخالف یکدیگر است. قلیان باعث پیری زودرس پوست میشود؛ زیرا قلیان کشیدن میتواند میزان اکسیژنی را که به پوست میرسد را کاهش دهد. اگر با یک برنامه مشخص و به طور مرتب ورزش کنید، قطعا زودتر و بهتر به نتیجه دلخواه خود خواهید رسید.
تاثیر قلیان بر تناسب اندام و بدنسازان
همانطور که گفتیم قلیان کشیدن برای هیچکس مناسب نیست و اساسا رابطهای بین قلیان و ورزش نمیتوان پیدا کرد. ورزش برای سلامتی بدن انجام میشود و قلیان کشیدن زحمت شما را بیاثر خواهد کرد. از دیگر تضادهای بین قلیان و ورزش و به عبارتی آسیبهای دیگر قلیان به ورزش و ورزشکاران، میتوان موارد زیر را برشمرد:
کم شدن ظرفیت تنفسی ورزشکار
بدیهیترین دلیل ضدیت قلیان و ورزش این است که ورزش، حتی ورزش غیرهوازی، به ظرفیت بالای ریهها نیاز دارد، اما استعمال دخانیات، به هر شکلی( سیگار، قلیان) ظرفیت ریهها را کاهش میدهد. قطران موجود در دود، ریهها را میپوشاند و باعث میشود تا خاصیت ارتجاعی کیسههای هوا کاهش یابند. خلط تولید شده ناشی از دود قلیان هم میتواند ریههای ورزشکار را دچار احتقان کند.
متاسفانه باید بدانید این آسیبی هست که حتی با قلیان کشیدن دیر به دیر و کم هم گریبان شما را خواهد گرفت. از این گذشته خبر بد اینکه حتی اگر فقط در معرض دود باشید و خودتان استعمالی نداشته باشید هم دچار عوارض آن خواهید شد.
خستگی زود هنگام
برای رسیدن به حداکثر عملکرد ورزشی، قلب، ریهها و عضلات شما به خون غنی از اکسیژن نیاز دارند. اما وقتی دود تنباکو را استنشاق میکنید (چه خودتان بکشید چه در محیط پر از دود باشید)، مونوکسید کربن (فقط یکی از بیش از ۴۰۰۰ ماده شیمیایی موجود در تنباکو – که بیش از ۵۰ مورد از آنها باعث سرطان میشوند) به گلبولهای قرمز خون شما متصل میشود. در نتیجه، اکسیژن جابهجا میشود ولی به ماهیچهها و سایر بافتهای بدن نخواهد رسید. این اتفاق باعث افزایش اسید لاکتیک میشود (ماده ای که باعث میشود تا عضلات شما احساس سوزش، خستگی، تنفس سنگینتر و افزایش درد بعد از ورزش کنند).
این کاهش اکسیژن استقامت بدنی شما را کاهش میدهد و انجام خوب ورزش را دشوارتر میکند. انجام کارهای روزمره را نیز برای شما سختتر خواهد کرد؛ مانند بالا رفتن از پله ها. علاوه بر این، اگر قلیان میکشید، به دلیل کاهش اکسیژنرسانی، ضربان قلب شما بیشتر از افراد غیر قلیانی در حالت استراحت قرار میگیرد. این بدان معناست که قلب شما باید سخت تر کار کند تا اکسیژن کافی به بدن شما برسد. حالا متوجه عملکرد متفاوتِ قلیان و ورزش شدید؟
عضله سوزی و کاهش وزن ناسالم
قلیان (و هر دود و دمی) بر متابولیسم بدن اثر منفی دارد و به عبارتی با آن تداخل دارد. علاوه بر این، تحرک ورزشکار را کم میکند. مردان قلیانی در واقع ۳۵۰ تا ۵۷۵ کالری بیشتر از غیر قلیانیها در روز دریافت میکنند. مطالعات نشان میدهد که افرادی که اهل سیگار و قلیان هستند، چربی بدنشان عمدتاً به شکل شکمی یا مرکزی به شکل سیب توزیع میشود که این شکل توزیع چربی، اثرات منفی بر سلامتی آنها دارد. یک رژیم غذایی خوب و انجام ورزش روتین بهترین راه برای رسیدن و حفظ وزن سالم است.
