غذاهای ضد سرطان را بشناسیم
غذاهای ضد سرطان را بشناسیم به احتمال زیاد گزارش های زیادی درخصوص چگونگی و مواد موثر برای مقابله با سرطان به گوش شما رسیده است. گاهی توصیه هایی برای مقابله با سرطان در یک خبر می آید و سپس در روز بعد صحت آن تکذیب می شود اما چیزی که واضح است این که با ایجاد تغییرات ساده در روش زندگی روزانه خود می توانید خطر بروز این بیماری را به حداقل برسانید.
در این مطلب به چند نکته اشاره خواهیم کرد که خواندن آن برای تمامی اعضای خانواده مفید است.
▪ با مصرف درست مواد غذایی و ترکیب آن ها با سرطان مقابله کنید: هیچ نوع غذایی به تنهایی نمی تواند خطر سرطان را کاهش دهد اما ترکیب درست غذاها می تواند موثر باشد با ترکیبی از حداقل دو سوم مواد گیاهی و یک سوم پروتئین حیوانی در غذاهای خود تعادل ایجاد کنید.
▪ مواد غذایی با رنگ های متفاوت مصرف کنید: میوه و سبزی غنی از مواد مغذی است که با سرطان مبارزه می کنند. هر چه تنوع رنگ مواد غذایی بیشتر باشد ماده مغذی آن نیز بیشتر است. این نوع غذاها از طریق کاهش وزن نیز برای مقابله با سرطان کمک می کنند. داشتن وزن اضافه خطر سرطان های متعدد از جمله روده، مری و کلیه را افزایش می دهد. سعی کنید روزی ۵ وعده سبزی مصرف کنید.

▪ صبحانه ضدسرطان: فولات نوعی ویتامین B است که از سرطان روده، سینه و مقعد (رکتوم) محافظت می کند. برشتوک های غنی شده و فرآورده های سبوس دار، آب پرتقال، توت فرنگی و خربزه منبع خوب فولات است.
▪ از غذاهای گوشتی آماده صرف نظر کنید؛ کاهش مصرف مواد گوشتی آماده مانند سوسیس و کالباس در کاهش خطر ابتلا به سرطان معده و روده بزرگ موثر است. علاوه بر آن، مصرف گوشت هایی که از طریق دود و یا نمک نگهداری می شود خطر قرار گرفتن در معرض عوامل سرطان زا را افزایش می دهد.
▪ مواد غذایی مانند تخم مرغ و مارچوبه، جگر مرغ، لوبیا، تخمه آفتاب گردان و سبزی های برگ دار مانند اسفناج و کاهو غنی از فولات است به گفته کارشناسان بهترین راه جذب فولات به بدن مصرف کافی میوه، سبزی و فرآورده های غلات غنی شده است.
▪ خاصیت ضدسرطانی چای: تحقیقات انجام گرفته در آزمایشگاه ها ثابت کرده است که مصرف چای سبز باعث کند شدن بروز سرطان روده، کبد، سینه و پروستات، ریه و پوست می شود تحقیقات بلند مدت نیز مصرف چای را با کاهش خطر سرطان مثانه، معده و لوز المعده ارتباط داده است.
▪ انگور و سرطان: انگور و آب انگور به خصوص انگور بنفش و قرمز حاوی ماده ای به نام رسویراترول (resveratrol) است این ماده دارای خاصیت قوی ضدآنتی اکسیدان و ضدالتهابی است.
▪ مصرف آب و مایعات: آب نه تنها تشنگی را رفع می کند بلکه بدن را در برابر سرطان مثانه نیز محافظت می کند، آب با رقیق کردن تراکم عوامل سرطان زا در مثانه از بروز سرطان می کاهد. علاوه بر آن با مصرف مایعات زیاد، تکرر ادرار نیز افزایش می یابد و در نتیجه از مدت زمان تماس عوامل سرطان زا با جداره مثانه نیز کاسته می شود.
▪ حبوبات: حبوبات دارای ماده ای به نام فیتوکمیکال است که بدن را در برابر آسیب سلول های بدن که منجر به سرطان می شود محافظت می کند.
▪ کلم: سبزی ها از جمله کلم بروکلی، گل کلم، کلم پیچ و… دارای ترکیباتی است که بدن را در مقابل سرطان های روده، سینه، ریه و… محافظت می کند.
بیشتر بخوانید : رژیم غذایی سرشار از ویتامین E می تواند از ابتلا به سرطان جلوگیری کند.
▪ سبزی های برگ دار و سبز رنگ: کاهو، کلم پیچ، اسفناج، کاسنی و چغندر برگ سرشار از فیبر، فولات و کاروتنوئیدز است این نوع مواد مغذی از بدن در برابر سرطان دهان، لوزالمعده، ریه، پوست، معده و حنجره محافظت می کند.
▪ ادویه: زردچوبه حاوی کورکومین، ماده اصلی که خاصیت ضدسرطانی دارد، می باشد. تحقیقات نشان داده، این نوع ادویه تغییر شکل، تکثیر و تهاجم سلول های سرطانی را به بدن برای بروز انواع سرطان ها سرکوب می کند.
زردچوبه ادویه ای است که به دلیل خواص تقویت کننده سلامتی بسیار معروف است و به عنوان مواد غذایی ضد سرطان مصرف میشود. کورکومین، ماده موثره آن، یک ماده شیمیایی با اثرات ضد التهابی، آنتی اکسیدانی و حتی ضدسرطانی است.
در یک مطالعه اثرات کورکومین بر روی 44 بیمار مبتلا به ضایعاتی در روده بزرگ که ممکن است سرطانی شده اند، بررسی شد. بعد از 30 روز، 4 گرم کورکومین روزانه تعداد ضایعات موجود را 40٪ کاهش می دهد.
در یک مطالعه آزمایشگاهی، مشخص شد که کورکومین با هدف قرار دادن آنزیمی خاص مربوط به رشد سرطان، انتشار سلول های سرطانی روده بزرگ را کاهش می دهد.
یک مطالعه آزمایشگاهی دیگر نشان داد که کورکومین در از بین بردن سلولهای سرطانی سر و گردن موثر است. کورکومین در کاهش رشد سلولهای سرطانی ریه، پستان و پروستات موثر است.
برای داشتن بهترین نتیجه، حداقل 1/2–3 قاشق چای خوری (1–3 گرم) زردچوبه آسیاب شده در روز را هدف قرار دهید. از آن به عنوان ادویه آسیاب شده برای طعم دادن به غذاها و همزمان با فلفل سیاه مصرف کنید تا به جذب آن کمک شود.
▪ روش پخت گوشت: روش پخت گوشت در بروز سرطان نقش مهمی دارد. سرخ کردن و کباب کردن گوشت در دمای بالا باعث به وجود آمدن ماده شیمیایی سرطان زا می شود اما روش آرام پختن و یا بخارپز کردن مواد شیمیایی کمتری تولید می کند. هنگام پخت گوشت، سبزی سالم و محافظ فراوانی به آن اضافه کنید.
▪ میوه های توتی: توت فرنگی و تمشک حاوی نوعی فیتوکمیکال به نام اسید ایلاجیک (Ellagic acid) است این آنتی اکسیدان از طرق مختلف از جمله غیرفعال ساختن برخی مواد سرطان زا و کند کردن رشد سلولی، با سرطان مقابله می کند.
▪ از مصرف زیاد شکر صرف نظر کنید؛ اگر چه شکر به طور مستقیم سرطان زا نمی باشد اما تاثیر غذاهایی را که از بدن در برابر سرطان محافظت می کنند از بین می برد. مصرف شکر باعث افزایش کالری و در نتیجه اضافه وزن و چاقی مفرط می شود. وزن اضافه خطر سرطان را افزایش می دهد.
▪ به مصرف مکمل های غذایی متکی نباشید: ویتامین ها در صورت طبیعی بودن بدن را در برابر سرطان محافظت می کنند. کارشناسان مصرف مواد غذایی مغذی ضدسرطان مانند میوه مغزدار، میوه و سبزی های برگ دار سبز را توصیه می کنند.
▪ گوجه فرنگی
گوجه فرنگی، مؤثرترین مواد غذایی ضد سرطان است. لیکوپن ترکیبی است که در گوجه فرنگی یافت می شود و مسئول رنگ قرمز زنده و همچنین خاصیت ضد سرطانی آن است. افزایش مصرف لیکوپن و گوجه فرنگی می تواند منجر به کاهش خطر ابتلا به سرطان پروستات شود.
برای کمک به افزایش مصرف، هر روز یک یا دو وعده گوجه فرنگی را با افزودن آن به ساندویچ ها، سالادها، سس ها یا غذاهای ماکارونی در رژیم غذایی خود بگنجانید.
▪ مرکبات
مصرف برخی از مرکبات مانند لیمو، لیموترش، گریپ فروت و پرتقال در برخی مطالعات با خطر کمتری سرطان همراه بوده است.
یک مطالعه بزرگ نشان داد که شرکت کنندگانی که مقدار بیشتری مرکبات می خورند کمتر در معرض ابتلا به سرطان های دستگاه گوارش و دستگاه تنفسی فوقانی قرار دارند. مصرف بیشتر مرکبات با کاهش خطر ابتلا به سرطان لوزالمعده مرتبط است.
سرانجام، مروری بر 14 مطالعه نشان داد که مصرف زیاد مرکبات، یا حداقل سه وعده در هفته، مرکبات خطر ابتلا به سرطان معده را 28٪ کاهش می دهد.
این مطالعات حاکی از آن است که گنجاندن چند وعده میوه مرکبات در رژیم غذایی شما در هفته ممکن است خطر ابتلا به انواع خاصی از سرطان را کاهش دهد.
▪ سیر
جز ءفعال سیر، آلیسین است که جزو مواد غذایی ضد سرطان زا است.
بررسی ها نشان داد که در کسانی که مقدار زیادی سبزیجات آلیوم مانند سیر، پیاز، تره فرنگی و موسیر می خورند، در مقایسه با افرادی که به ندرت آن را مصرف می کنند، خطر ابتلا به سرطان معده کمتر است.
▪ گردو
یکی از معروفترین مواد غذایی ضد سرطان، گردو است. براساس موسسه تحقیقات سرطان آمریکا، همه آجیل ها خاصیت پیشگیری از سرطان دارند. اما دانشمندان مغزها گردو را بیشتر از انواع دیگر را مطالعه کرده اند.
گردو حاوی ماده ای به نام پدنکولاژین است که بدن آن را به ادرار تبدیل می کند. اورولیتین ها ترکیباتی هستند که به گیرنده های استروژن متصل می شوند. حتی ممکن است در جلوگیری از سرطان پستان نقش داشته باشند.
در یک مطالعه حیوانی، موش هایی که گردوی کامل و روغن گردو دریافت می کردند دارای ژنهای مهار کننده تومور در مقایسه با موش های دریافت کننده روغن نباتی بودند.
چه غذاهایی خطر ابتلا به سرطان را افزایش می دهند؟
حال که با مواد غذایی ضد سرطان آشنا شدید، بهتر است با غذاهای غیرمجاز برای این بیماری نیز آشنا شوید. بررسی هایی که تاکنون صورت گرفته اند هیچ ارتباط مستقیمی را بین رژیم غذایی خاص با خطر بروز سرطان را ثابت نکرده اند. یافتن ارتباط مستقیم بین خطر ابتلا به سرطان و برخی غذاها ممکن است چالش برانگیز باشد زیرا افراد طیف وسیعی از غذاها را می خورند و آنها را به روش های مختلف طبخ و تهیه می کنند.
با این حال، برخی تحقیقات نشان می دهد که مصرف برخی غذاها می تواند خطر ابتلا به سرطان را تغییر دهد. این غذاها عبارتند از:
غذاهای فراوری شده
تحقیقات نشان داده که بین مصرف غذاهای فوق فرآوری شده و افزایش قابل توجه بیش از 10٪ از ابتلا به برخی از انواع سرطان ارتباطی وجود دارد.
محققان مصرف غذاهای بسیار فرآوری شده را برای تشخیص ارتباط رژیم غذایی و خطر سرطان بررسی کرده اند، از جمله:
نان بسته بندی شده
تنقلات شیرین یا شور بسته بندی شده
نوشابه های گازدار
نوشیدنی های شیرین
محصولات گوشتی فرآوری شده، مانند کوفته کوفته یا هات داگ
سوپ های فوری
غذاهای آماده
محصولات غذایی که بیشتر از شکر، روغن و چربی تهیه می شوند.
محصولات غذایی که از روغن های هیدروژنه، نشاسته اصلاح شده تهیه می شوند.
گوشت قرمز و گوشت فرآوری شده
گوشت فرآوری شده هر گوشتی است که دود یا تخمیر شده یا شامل نمک و نیتریت اضافه شده برای افزایش طعم است. برخی از گوشت ها ممکن است خطر ابتلا به سرطان در فرد را افزایش دهند. بررسی ها نشان می دهد که مصرف منظم گوشت فرآوری شده می تواند خطر ابتلا به سرطان مثانه را افزایش دهد. نویسندگان ارتباطی بین مصرف گوشت قرمز فرآوری نشده و سرطان مثانه پیدا نکردند.
طبق موسسه تحقیقات سرطان آمریکا، خوردن منظم هر مقدار گوشت فرآوری شده خطر سرطان معده و سرطان روده بزرگ را افزایش می دهد.
گوشت های فرآوری شده، عبارتند از:
بوقلمون خرد شده
بیکن
ژامبون
هات داگ
تحقیقات دیگر نشان داده است که مصرف بیش از 18 اونس یا سه قسمت گوشت قرمز در هفته، خطر ابتلا به سرطان روده بزرگ یا سرطانی را که بر روده بزرگ یا راست روده تأثیر می گذارد را افزایش می دهد.
الکل
بررسی های زیادی نشان می دهد که نوشیدن الکل می تواند خطر ابتلا فرد به سرطان در مناطق خاصی از بدن را افزایش دهد، از جمله:
دهان
حلق (گلو)
حنجره (جعبه صدا)
کبد
مری
پستان
روده بزرگ
اگرچه کارشناسان دقیقاً نمی دانند که چرا الکل خطر ابتلا به سرطان را افزایش می دهد، اما این می تواند به دلیل مواد شیمیایی موجود در الکل باشد که به DNA آسیب می رساند یا توانایی بدن در تجزیه و جذب مواد مغذی را ضعیف می کند.
کلسیم
برخی شواهد نشان می دهد که مصرف بیشتر کلسیم می تواند خطر ابتلا به سرطان، به ویژه سرطان روده بزرگ را کاهش دهد. محققان معتقدند کلسیم به اسیدهای صفراوی و اسیدهای چرب موجود در دستگاه گوارش متصل می شود. این به عنوان یک سپر برای محافظت از سلول ها در برابر اسیدهای آسیب رسان معده عمل می کند.
با این حال، تحقیقات دیگر نشان داده است که کلسیم اضافی ( 2000 میلی گرم یا بیشتر در روز ) ممکن است با خطر بالاتر سرطان پروستات مرتبط باشد.
دکتر Giovannucci می گوید: “ما به طور قطع نمی دانیم که چرا کلسیم چنین تأثیر گسترده ای بر سرطان دارد.. بهترین شرط شما این است که میزان کلسیم دریافتی روزانه خود را از 500 میلی گرم تا 1000 میلی گرم در روز، از مواد غذایی مانند لبنیات یا مکمل ها تامین کنید.
غذاهای مفید برای پیشگیری از انواع سرطانها
رژیم غذایی ضد سرطان برای درمان انواع سرطانها، شامل ترکیب مواد مغذی است که به تقویت سیستم ایمنی بدن کمک کرده و رشد سلولهای سرطانی را مهار میکند. مصرف مواد غذایی سرشار از آنتیاکسیدانها، ویتامینها، و فیبر میتواند به کاهش التهاب و بهبود سلامت عمومی بدن کمک کند. این رژیمها معمولاً شامل میوهها، سبزیجات، غلات کامل، پروتئینهای گیاهی و ماهیهای چرب است که خواص ضد سرطانی دارند و در کنار درمانهای پزشکی، به تقویت فرآیند بهبودی کمک میکنند. در ادامه رژیم غذایی مفید برای درمان چند سرطان شایع را مرور میکنیم.
رژیم غذایی مناسب برای پیشگیری از سرطان پستان
توصیهها:
مصرف بیشتر: میوهها، سبزیجات، غلات کامل و مغزها.
تأکید بر: مواد غذایی غنی از فیتواستروژن مانند تخم کتان و سویا.
محدود کردن: گوشتهای فرآوریشده، قندهای تصفیهشده و چربیهای اشباع.
مواد غذایی برای جلوگیری از سرطان روده بزرگ
فیبر در این نوع سرطان نقش کلیدی دارد.
توصیهها:
اولویت: غذاهای پر فیبر مانند حبوبات، میوهها و سبزیجات.
افزودن: مواد غذایی پروبیوتیک مانند ماست.
اجتناب از: گوشتهای فرآوریشده.
رژیم غذایی برای سرطان معده
توصیهها:
مصرف: مواد غذایی غنی از آنتیاکسیدان مثل مرکبات.
تأکید بر: سیر و پیاز برای کاهش خطر.
محدود کردن: غذاهای دودی و شور.
بهترین تغذیه برای سرطان ریه
توصیهها:
مصرف بیشتر: سبزیجات برگ سبز، مرکبات و میوههای زرد و نارنجی رنگ.
اجتناب از: مصرف زیاد چربیهای ناسالم و نمک.
نکته: اجتناب از استعمال دخانیات همچنان مهمترین عامل پیشگیری است.
مواد غذایی مفید برای سرطان پروستات
توصیهها:
مصرف: گوجهفرنگی (لیکوپن)، سبزیجات چلیپایی مانند بروکلی و گلکلم.
تأکید بر: مصرف اسیدهای چرب امگا 3 (ماهیهای چرب).
اجتناب از: چربیهای اشباع و گوشتهای فرآوریشده.
تغذیه درمانی برای سرطان پوست
توصیهها:
مصرف: غذاهای غنی از آنتیاکسیدان مانند میوههای قرمز، سبزیجات سبز و آجیل.
تأکید بر: مواد غذایی حاوی بتاکاروتن (هویج و سیبزمینی شیرین).
اجتناب از: غذاهای سرخشده و فرآوریشده.
بهترین رژیم عذایی سرطان کبد
توصیهها:
مصرف: چای سبز، سبزیجات برگ سبز و مواد غذایی غنی از فیبر.
تأکید بر: کاهش مصرف الکل.
محدود کردن: غذاهای پرچرب و نوشیدنیهای قندی.
غذاهای مناسب برای پیشگیری از سرطان دهانه رحم
توصیهها:
مصرف: مواد غذایی غنی از فولات مانند اسفناج، آووکادو و حبوبات.
تأکید بر: مصرف ویتامین C و E.
اجتناب از: مصرف زیاد قند و غذاهای فرآوریشده.
تغذیه و سرطان پانکراس
توصیهها:
مصرف: غذاهای سرشار از فیبر مانند غلات کامل، میوهها و سبزیجات.
تأکید بر: مواد غذایی حاوی آنتیاکسیدان مانند توتها و مرکبات.
محدود کردن: چربیهای اشباع و قندهای تصفیهشده.
تغذیه مناسب برای سرطان خون (لوسمی)
توصیهها:
مصرف: مواد غذایی غنی از ویتامین A، C و E.
تأکید بر: افزایش مصرف سبزیجات برگ سبز، آجیل و حبوبات.
اجتناب از: غذاهای فرآوریشده و قندهای مصنوعی.
غذاهای مناسب برای سرطان مثانه
توصیهها:
مصرف: آب فراوان برای بهبود عملکرد کلیه و مثانه.
تأکید بر: غذاهای غنی از ویتامین C و مواد آنتیاکسیدانی.
محدود کردن: مصرف گوشتهای فرآوریشده و غذاهای شور.
مواد غذایی مفید برای سرطان تخمدان
توصیهها:
مصرف: سبزیجات چلیپایی و غنی از فیبر.
تأکید بر: مواد غذایی حاوی اسیدهای چرب امگا 3.
اجتناب از: مصرف زیاد قند و چربیهای ناسالم.
این رژیمهای غذایی با تأکید بر مواد مغذی مناسب و اجتناب از عوامل خطرزا میتوانند در کاهش خطر ابتلا به سرطانهای رایج بسیار مؤثر باشند.
رایجترین سوالات درباره رژیم غذایی ضدسرطان
آیا رژیم غذایی خاصی برای پیشگیری از سرطان وجود دارد؟
بله، مصرف مواد غذایی حاوی آنتیاکسیدانها، فیبر و ویتامینها مانند میوهها، سبزیجات و غلات کامل میتواند خطر ابتلا به سرطان را کاهش دهد.
مصرف گوشت در رژیم غذایی ضد سرطان باید به چه صورت باشد؟
مصرف بیش از حد گوشت قرمز و فرآوریشده ممکن است خطر ابتلا به برخی سرطانها را افزایش دهد. توصیه میشود که مصرف گوشت در حد اعتدال و همراه با منابع گیاهی باشد.
آیا رژیم غذایی میتواند درمان سرطان را بهبود بخشد؟
رژیم غذایی مناسب میتواند به تقویت سیستم ایمنی بدن و بهبود فرآیند درمان کمک کند، اما درمان سرطان باید تحت نظر پزشک متخصص باشد.
آیا نوشیدنیهای خاصی برای پیشگیری از سرطان مفید هستند؟
نوشیدنیهای حاوی آنتیاکسیدان مانند چای سبز و آب سبزیجات میتوانند در پیشگیری از سرطان مفید باشند.
چه موادی باید از رژیم غذایی ضدسرطانی حذف شوند؟
مواد غذایی پرچرب، شکر و غذاهای فرآوریشده باید در رژیم غذایی ضدسرطانی محدود شوند، زیرا میتوانند خطر ابتلا به سرطان را افزایش دهند.
