آسیب دیدگی ورزشی

آسیب دیدگی ورزشی

در هـر ورزشـی باید انتظار آسیب ها، جراحت ها و خطراتاحتمالی آن را داشـتـه بـــاشید، به خصوص در ورزش های گـروهی. هـر ورزشـی کـه طـبـق آمــار در هر ۱۰۰۰ ساعت بیـش از ۵ آسـیـب داشته باشد، جزء ورزش های پرخطر با درصـد آسیـب بـالا به شـمار مـی رود. راگــبی و لاکروس با۳۰ صـدمه در ۱۰۰۰ ساعت بالاترین حد هستند، درحالیکه بسکتبال و اسکواش هم با آمار ۱۴ صدمه در ۱۰۰۰ ساعت بازی های پرخطری بـحـساب می آیند. تعجب آور اسـت که بــدانید، دو، و ایروبیک هم با ۱۱ صدمه، زیاد از قافله ورزش های پرخطر عقب نیستند.

آسیب های ورزشی انواع مختلف دارند، اما قسمت های ویژه ای از بدن هستند که بیش از سایر اعضاء در خطر صدمه خوردن هستند. در این مقاله متداول ترین صدمات و جراحت های ورزشی را به شما معرفی می کنیم و راه های جلوگیری و درمان آنها را نیز بیان می کنیم.

نکته: RICE مخفف استراحت، یخ گذاشتن، فشار و بالا نگاه داشتن می باشد که یکی از درمان های متداول برای آسیبهای ورزشی است.

۱- ورم تاندون آشیل
وقتی از تاندون پشت زنو تاندون آشیل زیاد استفاده شود، باعث درد و ورم در آن ناحیه خواهد شد. اگر درمان نشود، صدمه سخت تر شده تا حدی که دویدن را به کلی دشوار و غیرممکن می کند. این آسیب بیشتر در دونده ها و ورزشکارانی که با دویدن یا پریدن سروکار دارند اتفاق می افتد.

پیشگیری و درمان: دادن تمرین های کششی و قدرتی به عضلات و ماهیچه های ساق پا می تواند از بروز این آسیب جلوگیری کند. RICE و درمان های ضد تورمی و تقویت ماهیچه های ساق پا بهترین درمان های ممکن برای این عارضه هستند. تا برطرف نشدن کامل عارضه، ورزش را شروع نکنید چون باعث تشدید وضعیت خواهد شد.

۲- ضربه ی مغزی
این صدمه با خوردن ضربه به سر ایجاد می شود. علائم آن شامل سرگیجه، اختلالات بینایی، سردرد، ضعف حافظه، از دست دادن تعادل، سختی تمرکز، و حالت تهوع میباشد. این صدمه ضرورتاً همراه با بیهوشی نمی باشد. در ورزش های برخوردی مثل فوتبال، بوکس و هاکی این عارضه بیشتر اتفاق می افتد. البته در ورزش هایی مثل اسکی و ژیمناستیک هم زیاد رخ می دهد. با اینکه اکثر افراد پس از چند هفته به حالت عادی برمی گردند، اما ضربه ی مغزی در خیلی افراد به آسیب های جدی می انجامد.

پیشگیری و درمان: بهترین راه پیشگیری از ضربه مغزی، اجتناب از ورزش های برخوردی است. اما برای اکثر افراد این راه حل مناسبی به نظر نمی رسد. برای درمان این عارضه استراحت بهترین روش است. اگر سردرد داشتید، می توانید از قرص های مسکن استامینوفن استفاده کنید. بنابر شدت ضربه ی وارده، باید از چند ساعت گرفته تا چند ماه از انجام دوباره ی ورزش های برخوردی اجتناب کنید.

۳- کشیدگی ماهیچه های ران
این عارضه زمانی اتفاق می افتد که هنگام دویدن در ورزش هایی مثل فوتبال و والیبال، یکدفعه تغییر جهت بدهید. علائم آن شامل درد عمیق، ورم و گاهی کبودی داخل ران می باشد.

پیشگیری و درمان: بهترین راه پیشگیری از بروز این عارضه، انجام تمرینات کششی قبل از ورزش است. بهتر است که شدت ورزش را تدریجاً بالا ببرید تا احتمال بروز این وضعیت کمتر شود. RICE و درمان های ضد تورمی بهترین روش های درمانی برای این آسیب می باشد. از انجام فعالیت های شدید، یک یا دو هفته پس از بروز عارضه جداً خودداری کنید. پس از بروز عارضه، در محل آسیب دیده یخ بگذارید تا التیام یابد، پس از آن می توانید ماهیچه ها را کشیده و تقویت کنید.

۴- درد و ورم ساق پا
این عارضه بیشتر برای افرادی اتفاق می افتد که عادت به تحرک و ورزش ندارند. بالا بردن ناگهانی فشار و شدت تمرینات، پوشیدن کفشهای کهنه و دویدن و پریدن روی زمینهای خیلی سخت نیز ممکن است باعث بروز این عارضه شود.

پیشگیری و درمان: پوشیدن کفش مناسب، انجام حرکات کششی قبل از ورزش و بالا نبردن ناگهانی شدت ورزش، بهترین راه های جلوگیری از بروز این وضعیت هستند. یخ گذاشتن، انجام حرکات کششی و درمان های ضد تورمی، بهترین راه های درمانی می باشند.

۵- درد پایین کمر
اگرچه این عارضه بیشتر در افراد چاق و کم تحرک اتفاق می افتد، اما ممکن است برای دونده ها، دوچرخه سواران، گلف و تنیس بازان نیز پیش بیاید. مهمترین عامل ایجاد این عارضه، انجام غلط و نادرست حرکات کششی است.

پیشگیری و درمان: اگرچه بیشتر انواع این عارضه قابل پیشگیری نیستند، اما انجام صحیح حرکات کششی قبل از ورزش و گرم کردن درست بدن، احتمال وقوع آن را کاهش می دهد. راه های درمانی پیشنهادی RICE، دارو های ضد تورمی و کشش عضلات است.

۶- کشیدگی عضلات و ماهیچه ها
گرم نکردن صحیح بدن، خستگی، عدم انعطاف پذیری و ناتوانی و ضعف، همه از عوامل کشیده شدن ماهیچه در ورزشکاران می باشد. معمول ترین ماهیچه هایی که کشیده می شوند، عضلات پشت ران (در ورزشهایی همراه با دویدن است مثل دومیدانی، بسکتبال) و ماهیچه ساق پا (در تنیس بازان) می باشد. البته ماهیچه های دیگری نیز باتوجه به ورزش مورد نظر درصدد کشیدگی هستند.

پیشگیری و درمان: بهترین راه جلوگیری از بروز چنین عارضه، انجام حرکات کششی صحیح قبل و پس از ورزش کردن و اجتناب از ورزش هنگام خستگی و ضعف است. RICE و دارو های ضد تورمی مثل سایر آسیب ها، بهترین درمان برای این عارضه می باشد. خوب است که کمی هم به آرامی عضلات را کشش دهید. وقتی عارضه شروع به بهبودی کرد می توانید دوباره ورزش را شروع کنید، اما هر از چند گاهی در میان ورزش مکث کرده و ماهیچه هایتان را بکشید تا به طور کامل بهبود یابید.

۷- آسیبهای آرنج در ورزش تنیس و گلف

تعجب آور است که این آسیب %۷ کل آسیب های ورزشی را تشکیل می دهد. در این آسیب ورزشی، تاندون های آرنج به خاطر ضربات مکرر بَک هند در تنیس آسیب دیده و باعث ایجاد درد در قسمت داخلی آرنج می شود.، البته گاهاً ممکن است قسمت خارجی هم صدمه ببیند.

پیشگیری و درمان: بهترین راه جلوگیری از بروز این آسیب، انجام تمرینات تقویتی ساعد و بازو است. همچنین اصلاح کردن طریقه ی ضربه زدن با راکت و استفاده از آرنج بند می تواند کمک کننده باشد. برای درمان این عارضه RICE و داروهای ضد تورم مناسب است، اما در بعضی موقعیت ها فیزیوتراپی و ترک ورزش به مدت زیاد ضروری است.

۸- رگ به رگ شدن و پیچ خوردگی مچ پا
این آسیب در میان افرادی که فوتبالف هاکی، بسکتبال و والیبال بازی می کنند، بسیار متداول است. می توان گفت در ورزش هایی که با دویدن و پریدن سر و کار دارد غیر قابل اجتناب است. این حرکات ممکن است باعث پیچ حوردن مچ پا و گاهی پاره شدن یک تاندون یا لیگامنت شود. با عکسبرداری می توان تشخیص داد که عضو دچار شکستگی شده است یا خیر.

پیشگیری و درمان: تقویت مچ پا با حرکات نرمشی، بستن مچ یا استفاده از مچ بند می تواد از بروز این اتفاق پیشگیری کند اما ضمانتی درکار نیست که اگر افتادید یا حرکاتی اشتباه انجام دادید صدمه نبینید. پیچ خوردگی مچ پا را می توانید با RICE و داروهای ضد تورمی مداوا کنید. اما به هیچ وجه بیش از یک روز استراحت نکنید. باید سعی کنید مچ پایتان را به نرمی تکان داده و بچرخانید تا از ورم آن کم شود.

۹- آسیب دیدگی شانه

%۲۰ آسیب دیدگی های ورزشی مربوط به شانه است که شامل دررفتگی، رگ به رگ شدن و ضرب دیدگی می شود. این آسیب دیدگی در ورزشهایی مثل تنیس، شنا، وزنه برداری، بیسبال و والیبال بیشتر اتفاق می افتد. علائم ای عارضه، بروز درد، کوفتگی عضلانی و احساس ضعف و ناتوانی در شانه می باشد.

پیشگیری و درمان: برای پیشگیری از وقوع این عارضه که بیشتر زمانی اتفاق میافتد که مدتی از شانه خود استفاده نکرده باشید. مثل دوران تعطیلات لیگ، بهتر است قبل از شروع ورزش عضلات آن را با وزنه زدن تقویت کنید. بهترین راه های درمانی برای این عارضه نیز RICE و داروهای ضد تورمی است.

۱۰- آسیب دیدگی زانو در دونده ها

آسیب دیدگی زانو %۵۵ آسیب دیدگی های ورزشی را تشکیل می دهد و تقریباً ¼ این مشکلات توسط پزشک جراح ارتوپد برطرف می شود. البته دونده ها تنها قربانیان این آسیب ورزشی نیستند. دوچرخه سواران، شناگران، افرادی که ایروبیک استپ کار میکنند، و آنها که فوتبال و بسکتبال و والیبال بازی می کنند نیز ممکن است به این عارضه دچار شوند. در این عارضه، استفاده بیش از حد از زانو باعث ناراحتی و آسیب رسیدن به تاندون زیر کاسه ی زانو می شود.

پیشگیری و درمان: کفش یا کفی کفش هایتان را مرتباً عوض کرده و از نوع مناسب استفاده کنید. بین تمریناتتان مدت بیشتری استراحت کنید. اگر زانویتان آسیب دید حداقل دو روز از انجام دوباره ی ورزش خودداری کرده و از داروهای ضد تورم استفاده کنید. قبل از شروع دوباره ی ورزش حتماً خود را خوب گرم کرده و در محل آسیب دیده از یخ استفاده کنید.

و یک چیز دیگر شما اگر از نظر روحی خسته باشد و به تمرین شدید بپردازید احتمال زیادی وجود دارد که به عاقبت دوریان یتس دچار شوید

بیشتر بخوانید : آسیب‌های تمرینی دوریان یتس

پیشگیری از آسیب های ورزشی
آسیب‌های ورزشی می‌توانند به صورت ناگهانی یا تدریجی رخ دهند و ممکن است اثرات جدی بر عملکرد و سلامت جسمانی فرد داشته باشند. برای جلوگیری از این آسیب‌ها، رعایت چند نکته اساسی ضروری است:
گرم‌کردن و سردکردن:
گرم‌کردن قبل از تمرین: قبل از شروع هر فعالیت ورزشی، حداقل 10-15 دقیقه به گرم‌کردن بدن اختصاص دهید. این کار باعث افزایش جریان خون به عضلات و آماده‌سازی آن‌ها برای فعالیت می‌شود.
سردکردن بعد از تمرین: پس از پایان تمرین، به مدت 5-10 دقیقه به سردکردن بدن بپردازید تا ضربان قلب به حالت طبیعی بازگردد و عضلات به آرامی ریکاوری شوند.
تمرینات کششی:
قبل و بعد از تمرین: انجام تمرینات کششی به بهبود انعطاف‌پذیری و کاهش احتمال آسیب‌های عضلانی و مفصلی کمک می‌کند.
استفاده از تجهیزات مناسب:
کفش‌های ورزشی مناسب: کفش‌های مناسب و با کیفیت باعث کاهش فشار بر روی پاها و مفاصل می‌شوند.
استفاده از محافظ‌ها: در برخی ورزش‌ها مانند فوتبال، بسکتبال و دوچرخه‌سواری، استفاده از محافظ‌های زانو، آرنج و کلاه ایمنی ضروری است.
تغذیه و هیدراتاسیون:
تغذیه مناسب: مصرف مواد غذایی متنوع و متعادل که حاوی پروتئین، کربوهیدرات و چربی‌های سالم باشد، به بدن انرژی و مواد مغذی لازم را فراهم می‌کند.
هیدراتاسیون: نوشیدن آب کافی قبل، حین و بعد از تمرین برای حفظ هیدراتاسیون بدن بسیار مهم است.
استراحت و ریکاوری:
استراحت کافی: بین جلسات تمرینی به بدن خود زمان کافی برای استراحت و بازیابی بدهید. استراحت ناکافی می‌تواند منجر به آسیب‌های ناشی از استرس و فشار مداوم شود.
استفاده از تکنیک‌های ریکاوری: ماساژ، یخ‌درمانی و استفاده از رولرهای فومی می‌تواند به کاهش درد و تسریع فرآیند ریکاوری کمک کند.
تکنیک‌های صحیح تمرینی:
آموزش صحیح تکنیک‌ها: یادگیری و استفاده از تکنیک‌های صحیح در انجام حرکات ورزشی می‌تواند خطر آسیب را به شدت کاهش دهد.
اجتناب از تمرینات نادرست: از تمرینات و حرکاتی که با وضعیت بدنی شما سازگاری ندارند یا باعث درد و ناراحتی می‌شوند، خودداری کنید.
مشاوره با متخصصین:
مراجعه به پزشک یا فیزیوتراپیست: در صورت بروز هرگونه درد یا ناراحتی غیرمعمول، به پزشک یا فیزیوتراپیست مراجعه کنید.
برنامه تمرینی تحت نظر مربی: برنامه‌ریزی تمرینات ورزشی با کمک مربی مجرب می‌تواند از بروز بسیاری از آسیب‌ها جلوگیری کند.

گزینه‌های درمانی برای آسیب‌های ورزشی
درمان آسیب‌های ورزشی به دو دسته‌ی اصلی تقسیم می‌شود: گزینه‌های غیر جراحی و گزینه‌های جراحی. هر کدام از این دسته‌ها شامل روش‌ها و تکنیک‌های خاصی هستند که بسته به نوع و شدت آسیب، توسط پزشکان و متخصصان تجویز می‌شوند.

درمان‌های غیر جراحی
استراحت:
پرهیز از فعالیت‌هایی که باعث درد یا تشدید آسیب می‌شود. این مرحله می‌تواند به عضلات و مفاصل زمان لازم برای بهبود و بازسازی را بدهد.
یخ:
استفاده از کمپرس یخ به مدت 15 تا 20 دقیقه، چندین بار در روز. این روش به کاهش تورم و درد کمک می‌کند و معمولاً در مراحل اولیه آسیب بسیار مؤثر است.
فشرده‌سازی:
استفاده از باندهای فشاری یا بسته‌بندی برای کنترل تورم. باندها باید به صورت ملایم و نه بیش از حد محکم بسته شوند تا جریان خون مختل نشود.
ارتفاع:
بالا نگه داشتن ناحیه آسیب‌دیده، به ویژه در مورد آسیب‌های پا و زانو، برای کاهش تورم و تسهیل بازگشت خون به قلب.
فیزیوتراپی:
شامل تمرینات و تکنیک‌های توانبخشی برای بازیابی قدرت، انعطاف‌پذیری و عملکرد طبیعی عضلات و مفاصل. فیزیوتراپی می‌تواند شامل تمرینات کششی، تقویتی و استفاده از دستگاه‌های خاص برای درمان باشد.
داروها:
استفاده از داروهای ضد التهابی غیر استروئیدی (NSAIDs) مانند ایبوپروفن و ناپروکسن برای کاهش درد و التهاب. این داروها می‌توانند به مدیریت درد و بهبود سریع‌تر کمک کنند.

درمان‌های جراحی
در موارد شدیدتر، زمانی که روش‌های غیر جراحی کافی نیستند، مداخله جراحی ممکن است ضروری باشد. درمان‌های جراحی شامل موارد زیر است:

ترمیم رباط‌ها یا تاندون‌های پاره شده:
این جراحی‌ها شامل بازسازی و دوخت رباط‌ها یا تاندون‌هایی است که به علت آسیب شدید پاره شده‌اند. این روش معمولاً برای آسیب‌های زانو، شانه و مچ پا استفاده می‌شود.
تثبیت شکستگی‌ها با پیچ، صفحه یا میله:
این نوع جراحی شامل استفاده از ابزارهای فلزی مانند پیچ، صفحات و میله‌ها برای تثبیت و هم‌راستایی استخوان‌های شکسته است. این روش به ویژه در شکستگی‌های شدید و مرکب کاربرد دارد.
جراحی آرتروسکوپی:
یک روش کم‌تهاجمی که با استفاده از یک دوربین کوچک و ابزارهای خاص انجام می‌شود. این نوع جراحی برای برداشتن یا ترمیم بافت‌های آسیب‌دیده داخل مفاصل مانند غضروف و رباط‌ها استفاده می‌شود و دوره نقاهت کمتری نسبت به جراحی‌های باز دارد.

اهمیت انتخاب درمان مناسب
انتخاب درمان مناسب برای هر نوع آسیب ورزشی بسیار حیاتی است. درمان‌های نادرست یا ناقص می‌توانند منجر به مشکلات بلندمدت و حتی بدتر شدن وضعیت آسیب شوند. به همین دلیل، مشورت با پزشکان و متخصصان مرتبط و پیگیری دقیق دستورالعمل‌های درمانی بسیار اهمیت دارد.

روش های درمان با فیزیوتراپی
فیزیوتراپی با استفاده از روش‌های مختلفی به ورزشکاران آسیب دیده کمک می‌کند. این روش‌ها شامل موارد زیر می‌شوند:

1. درمان با یخ و گرما:
استفاده از یخ و گرما به ترتیب برای کاهش التهاب و درد و تسکین درد موثر هستند.

2. ماساژ ورزشی:
ماساژ ورزشی باعث افزایش جریان خون به عضلات می‌شود که باعث تسریع فرایند بازیابی و کاهش تنش عضلانی می‌شود.

3. تمرینات تقویتی و انعطاف پذیری:
فیزیوتراپی شامل تمریناتی برای تقویت عضلات ضعیف و افزایش انعطاف پذیری مفاصل است که بازگشت به وضعیت طبیعی ورزشکار را تسریع می‌کند. تمرینات با دستگاه های مکانوتراپی فیزیوتراپی ها در راستای همین امر هستند.

4. آموزش نحوه حرکت:
فیزیوتراپیست‌ها به ورزشکاران آسیب دیده نحوه انجام حرکات صحیح را آموزش می‌دهند تا از آسیب‌های بعدی جلوگیری شود. تحقیقات نشان داده است اکثر ورزشکارها با حرکات اشتباه روند درمان را به تاخیر می اندازند.

5. استفاده از تجهیزات فیزیوتراپی:
فیزیوتراپیست‌ها ممکن است از تجهیزاتی مانند باندها، تیپ ها و دستگاه‌های الکترونیکی مانند مگنت، تکار، شاک ویو و لیزر پرتوان برای کمک به تسریع فرایند بازیابی استفاده کنند.

به طور کلی، فیزیوتراپی با ترکیب متداول این روش‌ها، به ورزشکاران آسیب دیده کمک می‌کند تا بهبودی بهتر و سریعتری را تجربه کنند و از آسیب‌های بعدی پیشگیری کنند.

نقش فیزیوتراپی در آسیب‌های ورزشی چیست؟
فیزیوتراپی آسیب های ورزشی برای توانبخشی ضروری است. این درمان به بازیابی عملکرد طبیعی، بهبود قدرت و جلوگیری از آسیب های بعدی کمک می‌کند.

مراحل فیزیوتراپی
فاز حاد: بر کاهش درد، کنترل التهاب و محافظت از ناحیه آسیب دیده تمرکز می‌کند.
فاز توانبخشی: با هدف بازیابی قدرت، انعطاف پذیری و دامنه حرکتی از طریق تمرینات هدفمند و درمان های دستی.
فاز عملکردی: ورزشکار را برای بازگشت به ورزش از طریق حرکات و تمرینات خاص مرتبط با ورزش آماده می‌کند.

تکنیک ها و روش های مورد استفاده در فیزیوتراپی
درمان دستی: تکنیک هایی مانند ماساژ، تحرک و دستکاری برای بهبود عملکرد مفصل و بافت نرم.
تمرینات درمانی: تمرینات سفارشی برای تقویت عضلات، بهبود انعطاف پذیری و تقویت هماهنگی.
الکتروتراپی: استفاده از تحریک الکتریکی برای کاهش درد و تسریع بهبودی.
هیدروتراپی: تمرینات انجام شده در آب برای کاهش استرس مفاصل و در عین حال بهبود قدرت و تحرک.

 

نتیجه گیری و پیشنهادات
در نتیجه، آسیب های ورزشی شایع هستند اما با اقدامات احتیاطی مناسب و استراتژی های درمانی موثر قابل پیشگیری هستند. فیزیوتراپی نقش مهمی‌در مدیریت جامع آسیب های ورزشی با تمرکز بر توانبخشی، بازیابی و پیشگیری از آسیب دارد. این مقاله به بررسی تعریف، انواع، علل، علائم، تشخیص، گزینه های درمانی و نقش مهم فیزیوتراپی در مدیریت آسیب های ورزشی پرداخته است. با درک این جنبه ها، ورزشکاران و افراد می‌توانند تصمیمات آگاهانه ای برای افزایش سلامت، رفاه و عملکرد خود بگیرند.

توصیه ها:

مشاوره: اگر آسیب ورزشی را تجربه کرده اید، با یک فیزیوتراپیست واجد شرایط یا ارائه دهنده مراقبت های بهداشتی برای یک برنامه درمانی شخصی مشورت کنید.

پیشگیری: اقدامات پیشگیرانه مانند تمرینات گرم کردن و سرد کردن، تکنیک مناسب و وسایل حفاظتی مناسب را انجام دهید.

آموزش: علائم و نشانه‌های آسیب‌های ورزشی رایج را برای تشخیص زودهنگام و درمان به موقع به خودتان آموزش دهید.

فیزیوتراپی: در صورت تجویز فیزیوتراپی، توصیه های درمانگر خود را دنبال کنید و تمرینات را به طور منظم انجام دهید تا بهبودی را به حداکثر برسانید.