به این 7 دلیل نوشابه نخورید!
1- نوشابه عامل افزایش فشار خون است’
فشار خون بالا یک عامل خطرزا برای بیماری قلب و عروق است. خطر حمله قلبی یا سکته مغزی برای کسی که میزان فشار خون او 5/13 بر 5/8 است دو برابر کسی است که فشار خون او 5/11 بر 5/7 است.
بررسی های محققان انگلیسی و آمریکایی نشان می دهد به ازای هر قوطی نوشابه شکردار که در روز مصرف شده باشد، فشار خون به طور منظم بالاتر می رود.
داده های مربوط به بیش از 2هزار و 500 نفر نشان می دهد که نوشیدن بیش از 355 میلی لیتر آب میوه ی شکردار یا نوشابه ی گازدار در روز می تواند توازن فشارخون را به هم بزند.
دانشمندان معتقدند که شکر زیاد در خون باعث به هم خوردن حالت عادی رگ ها و میزان نمک در بدن می شود. نوشیدنی های رژیمی که با شیرین کننده های مصنوعی شیرین شده باشند، چنین خطری را ندارند. مالکان صنعت نوشابه سازی می گویند که محصولات آن ها در صورتی که به اندازه مصرف شوند، خطری ندارند. انجمن قلب آمریکا می گوید که نباید هفته ای بیش از 3 قوطی 355 میلی لیتری نوشابه مصرف کرد.
در مجموع به نظر می رسید کسانی که مقدار زیادی نوشیدنی های شیرین شده با شکر مصرف می کردند، رژیم های غذایی بدتری داشتند و احتمال اضافه وزن آن ها بیشتر بود. اما صرف نظر از این مسئله، ارتباط آن با فشار خون حتی پس از احتساب عواملی مثل وزن و قد، قابل توجه بود.
2- نوشابه هضم غذا را با مشکل مواجه می کند
دکتر فریده شیشه بر در این باره می گوید: تقریبا همه مواد و ترکیبات موجود در نوشابه مضر هستند و هیچ ماده مفیدی در آن وجود ندارد. نوشابه های بی رنگ هم اگر چه فاقد رنگ های شیمیایی هستند، مضرات زیادی دارند و مصرف آن ها توصیه نمی شود. وی با بیان این که مصرف نوشابه با هدف هضم غذا و یا به عنوان نوشیدنی همراه غذا به هیچ وجه توصیه نمی شود، افزود: دستگاه گوارش بدن برای هضم غذا نیازی به نوشابه ندارد و نباید با هدف تسریع هضم غذا نوشابه مصرف کرد. برخی افراد هم نوشابه را به عنوان یک نوشیدنی و برای خنک شدن بدن مصرف می کنند که به این افراد نیز توصیه می شود نوشیدنی های سالم را جایگزین کنند.
افرادی که با مشکل ترشح زیاد و یا کم اسید معده مواجه هستند باید با مراجعه به پزشک و درمان دارویی این مشکل را حل کنند و مصرف نوشابه نه تنها تاثیری در این زمینه ندارد، بلکه می تواند عوارضی هم به همراه داشته باشد.
این متخصص تغذیه با اشاره به این که غذاهای چرب دیرهضم هستند، خاطرنشان کرد: پس از مصرف غذاهای چرب اگر نوشابه و یا هر مایع دیگری مصرف شود، موجب رقیق شدن اسیدهای گوارشی می شود و درنتیجه هضم غذا با مشکل مواجه خواهد شد.
مصرف آب، شربت های طبیعی، دوغ و ماءالشعیر به همراه غذا نسبت به نوشابه مضرات کمتری دارد ولی مصرف این مایعات به همراه غذا نیز توصیه نمی شود.
مواد غذایی پس از مصرف در درون معده از نظر دمایی تعدیل می شوند و به دمای مناسب برای هضم می رسند، این در حالی است که مصرف نوشیدنی های سرد به همراه غذا، تعدیل حرارت مواد غذایی را مختل می کند که در نتیجه آن هضم غذا با مشکل مواجه می شود.
3- نوشابه خطر سکته را افزایش می دهد
مصرف مداوم و منظم نوشابه، خطر ابتلا به سکته را تا 61 درصد افزایش می دهد. پژوهشگران دانشگاه میامی میلر با تحقیق بر روی بیش از دو هزار و 500 نفر، در صدد یافتن پاسخی برای پرسش مربوط به تاثیر نوشابه بر سلامت انسان پس از 9 سال بودند. در نهایت آنان به این نتیجه رسیدند افرادی که به طور منظم نوشابه مصرف می کنند تا 61 درصد بیشتر از دیگران و کسانی که مصرف به مراتب کمتری دارند، در خطر ابتلا به سکته قرار می گیرند.
نوشابه
4- نوشابه های گازدار موجب پوکی استخوان می شوند
دکتر زهرا عبداللهی معاون دفتر بهبود تغذیه جامعه وزارت بهداشت می گوید: نوشابه ها علاوه بر قند زیاد، دارای املاح فسفات هستند که در جذب کلسیم غذا ایجاد اختلال می کند و نهایتا مصرف مداوم نوشابه های گازدار کمبود کلسیم و به دنبال آن پوکی استخوان را به دنبال دارد. پوکی استخوان موجب شکستگی های خود به خود استخوان می شود.
دکتر سید مرتضی صفوی، عضو هیئت علمی دانشگاه تهران نیز در این باره می گوید: اسید فسفریک علاوه بر ایجاد اختلال در گوارش غذا، باعث اسیدی شدن خون می شود که برای جلوگیری از پایین آمدن بیش از حد PH خون(اسیدی شدن) و خنثی سازی آن، بدن از کلسیم ذخیره شده در استخوان ها استفاده می کند.
در واقع اسید فسفریک موجود در نوشابه باعث کنده شدن کلسیم از استخوان ها می شود؛ از سوی دیگر برای جذب کلسیم موجود در غذاها از طریق دستگاه گوارش نیز نیاز به برقراری نوعی تعادل میان میزان کلسیم و فسفر است. وقتی این تعادل بر اثر نوشیدن نوشابه گازدار حاوی اسیدفسفریک به هم می خورد، جذب کلسیم از دستگاه گوارش نیز دچار اختلال می شود. بنابراین بدن از یک سو از کلسیم ذخیره شده در استخوان استفاده می کند و از سوی دیگر به راحتی نمی تواند کلسیم جذب کند، در نتیجه دچار نوعی فقر کلسیم و کاهش تراکم استخوانی و در نهایت پوکی بافت استخوانی خواهد شد.
طبق نتایج جدیدترین تحقیقات علمی، افرادی که به میزان زیاد نوشابه مصرف می کنند، احتمال شکستگی استخوان در آن ها 3 تا 4 برابر کسانی است که نوشابه مصرف نمی کنند. به عنوان مثال خانمی که هر روز یک لیوان نوشابه مصرف می کند، 3 برابر بیشتر در معرض ابتلا به پوکی استخوان قرار دارد و اگر این زن ورزشکار باشد، میزان این خطر5 برابر افزایش می یابد. به گفته ی دکتر صفوی در حال حاضر سن ابتلا به پوکی استخوان در ایران کاهش یافته و به 35 سال رسیده است.
5- نوشابه های گازدار عامل اصلی پوسیدگی دندان ها هستند
دکتر سعید نعمتی، دبیر علمی کنگره دندانپزشکی ترمیمی و عضو هیات علمی دانشگاه آزاد می گوید: یکی از مهم ترین مسائلی که امروزه با آن مواجه هستیم، استفاده ی بی رویه ی نوجوانان و جوانان از نوشابه های گازدار و تنقلات حاوی مواد قندی است که در این سنین با توجه به افزایش فعالیت های بدنی تمایل به مصرف این مواد نیز افزایش یافته و باعث ایجاد صدمات جبران ناپذیری بر بدن و دندان ها می شود.
نوشابههای گازدار به دلیل وجود ترکیبات CO2 و تبدیل آن به اسید کربنیک باعث عدم جذب کلسیم مواد غذایی و در نتیجه ایجاد مشکلات اسکلتی و پوکی استخوان می شود و از طرفی حل شدن تدریجی مینای دندان و در نتیجه رنگ گرفتگی سطحی، ایجاد حساسیت، پوسیدگی های ریز روی مینای دندان را به دنبال دارد.
بهترین جایگزینی برای تنقلات و نوشابه های گازدار، انواع مغزها و انواع دوغ می باشد که در گذشته جایگاه خوبی در سبد غذایی ما ایرانیان داشته است و نه تنها فاقد اثرات پوسیدگی دندان ها است بلکه باعث تامین کلسیم مورد نیاز بدن نیز می شود.
6- نوشابه موجب افزایش احتمال ابتلا به سرطان لوزالمعده می شود
محققان می گویند مصرف نوشابه های قندی بیش از دو بار در هفته می تواند احتمال افزایش به سرطان لوزالمعده را افزایش می دهد. به گزارش روییترز، مطالعه ای بر روی 60 هزار نفر در سنگاپور نشان می دهد که افرادی که بیشتر به جای نوشابه های قندی آب میوه می نوشند کمتر در معرض این سرطان قرار می گیرند.
مارک پریرا از دانشگاه مینسوتا که این مطالعه را رهبری می کرده است می گوید شاید شکر عامل اصلی این امر باشد ولی افرادی که به طور مداوم نوشابه های قندی می نوشند به بیماری های دیگری نیز مبتلا می شوند.
پس از مصرف غذاهای چرب اگر نوشابه و یا هر مایع دیگری مصرف شود، موجب رقیق شدن اسیدهای گوارشی می شود و درنتیجه هضم غذا با مشکل مواجه خواهد شد
وی می گوید: “میزان بالای شکر این نوشیدنی ها میزان انسولین را افزایش می دهد و همین امر می تواند سلول های سرطان لوزالمعده را افزایش دهد.”
این تیم تحقیقاتی بر روی 60524 مرد و زن سنگاپوری – چینی برای 14 سال مطالعه انجام دادند. در این بین 140 نفر مبتلا به سرطان لوزالمعده شده اند و آن ها که در هفته بیشتر از دو نوشابه ی قندی می نوشند 87 درصد بیشتر در معرض ابتلا به این سرطان بودند. محققان معتقدند این نتایج قابل تعمیم به ساکنان کشورهای دیگر نیز هست.
7- نوشابه موجب افزایش احتمال ابتلا به سنگ های کلیوی
بالا رفتن میزان اسید فسفریک در خون بر عملکرد کلیه ها تاُثیر منفی داشته، از آن جایی که کلیه ها قادر به دفع سریع آن نمی باشند باعث وارد آمدن فشار مضاعف به کلیه ها می شود. همچنین مصرف نوشابه های گاز دار سبب می گردد تا کلسیم از استخوان ها خارج شده و درون خون جریان یابد که این امر به نوبه ی خود موجب رسوب کلسیم اضافی در کلیه ها گردیده که در نهایت منجر به تشکیل سنگ های کلسیمی در کلیه ها می شود.
و در آخر جالب است بدانید محققان ثابت كرده اند که اگر یک تکه ناخن، 72 ساعت در نوشابه ی حاوی اسید فسفریک باقی بماند به طور کامل حل خواهد شد.
معرفی و آشنایی با نوشابههای گازدار و ترکیبات آنها
نوشابههای گازدار نوعی نوشیدنی صنعتی هستند که با دیاکسید کربن گازدار شده و معمولاً با طعمدهندههای مصنوعی و قندهای فرآوریشده شیرین میشوند. این نوشیدنیها معمولاً در سه دسته کلی قرار میگیرند:
انواع نوشابههای گازدار:
- نوشابههای معمولی (شیرینشده با شکر یا فروکتوز)
- نوشابههای رژیمی (حاوی شیرینکنندههای مصنوعی مانند آسپارتام)
- نوشیدنیهای انرژیزا (دارای کافئین بالا، شکر و مکملهای محرک)
ترکیبات اصلی نوشابه گازدار:
| ترکیب | عملکرد در بدن | اثرات جانبی |
|---|---|---|
| شکر (گلوکز، فروکتوز) | تولید انرژی سریع | افزایش وزن، دیابت، مقاومت به انسولین |
| اسید فسفریک | ایجاد طعم تیز و خاص | تحلیل مینای دندان، تداخل در جذب کلسیم |
| کافئین | تحریک سیستم عصبی مرکزی | بیخوابی، اضطراب، افزایش فشار خون |
| رنگهای مصنوعی | بهبود ظاهر نوشیدنی | خطر ابتلا به آلرژی و آسیب کبدی |
| گاز CO₂ | گازدار شدن نوشیدنی | نفخ، سوءهاضمه، تحریک معده |
جدول مقایسهای: نوشابه در برابر نوشیدنیهای سنتی
| ویژگی | نوشابه گازدار | دوغ سنتی | آب زرشک طبیعی |
|---|---|---|---|
| کافئین | دارد | ندارد | ندارد |
| قند افزوده | زیاد | ندارد | کم |
| اثر بر قلب | منفی (افزایش فشار خون) | خنثی یا مثبت | تقویت گردش خون |
| مناسب برای کنار غذا | نامناسب | بسیار مناسب | مناسب با غذاهای چرب |
مقایسه ضرر های نوشابه گازدار و نوشیدنیهای انرژیزا
| ویژگی | نوشابه گازدار | نوشیدنی انرژیزا |
|---|---|---|
| میزان کافئین | کم تا متوسط | بسیار زیاد |
| قند افزوده | زیاد | خیلی زیاد |
| خطر برای قلب | متوسط | بالا |
| اثر بر خواب | اختلال در خواب عمیق | بیخوابی مزمن |
| سازگاری با غذا | نامناسب | بسیار نامناسب |
بیشتر بخوانید : نوشابه های انرژی زا
لیست پیشنهادهای جایگزین سالم نوشیدنی:
- آب معدنی گوارا همراه با لیموی تازه
- دوغ خانگی بدون نمک یا با سبزی خشک
- شربت خاکشیر و تخم شربتی با عسل طبیعی
- چای کمرنگ یا دمنوشهای گیاهی بعد از غذا
