مصرف مداوم نان سفید، کم خونی می آورد

مصرف مداوم نان سفید، کم خونی می آورد

معاون غذا وداروی دانشگاه علوم پزشکی ایلام گفت: استفاده از نان های سفید مضرات بسیار قابل توجهی به همراه دارد به طوری که ابتلا به کم خونی در صورت استفاده مداوم از عوارض این نوع نان ها است.
دکتر رسول دشتی اظهار کرد: در جریان سبوس گیری مقادیر فراوانی از املاح معدنی مثل آهن، کلسیم، فسفر، روی و منیزیم دور ریخته می شود که به سفیدی بیشتر نان می انجامد که این نان موجب چاقی بیشتر می شود و کلسترول، تری گلیسیرید و قند خون بالا می رود.

وی بزرگترین عامل مرگ و میر در جامعه را بیماریهای قلبی دانست و خاطرنشان کرد: عامل اصلی افزایش بیماریهای قلبی مصرف نان سفید در جامعه است. مصرف نان های سفید و سبوس گیری شده منجر به افزایش بیماری های قلبی می شود که عامل اصلی مرگ و میر در جامعه است.

معاون غذا وداروی دانشگاه علوم پزشکی ایلام با بیان اینکه در حال حاضر نانوائی ها در تهیه نان بجای آرد خبازی ۱۲ یا ۱۵ درصد سبوس گیری شده، از آرد سفید قنادی که ۱۸ درصد سبوس گیری شده استفاده می کنند، اضافه کرد: به منظور پیشگیری از افزایش ابتلاء به بیماریهای چاقی، فشار خون و کم خونی و سایر عوارض ناشی از مصرف نان های سفید در استان ایلام، مقرر شد کمیته ای متشکل از نمایندگان سازمانهای ذیربط تشکیل و در خصوص افزایش آگاهی مردم در زمینه مزایای استفاده از نان های تیره و سبوس دار از طریق شرکت کارشناسان در برنامه های صدا وسیمای استان و رسانه های مختلف اقدام نماید.

دشتی یادآور شد: تغییر ذائقه مردم و استقبال آنان از نان های حاوی سبوس قطعا راهگشا خواهد بود زیرا کارخانجات آرد توانائی تولید آرد با درصدهای مختلف سبوس را دارند و نانوایان در صورت استقبال مردم می توانند از آرد دارای سبوس بیشتر در تهیه نان استفاده نمایند.

آیا با مضرات استفاده از نان سفید یا همان نان لواش آشنا هستید؟
دلایل منطقی برای نخوردن نان لواش
به دلیل اینکه بیشترین رشد دانش آموزان در دوران مدرسه شکل میگیرد مصرف نان لواش به خاطر نداشتن سبوس برای آنها ممنوع است

 

خطرات پنهان مصرف نان لواش و تافتون
نان سفید (نانی که سبوس گندم آن کاملاً گرفته شده باشد) بزرگ‏ترین لطمه را به سلامتی مردم می‏‌زند. پوست گندم که به صورت سبوس درمی‏‌آید و به وسیله الک کردن از آرد جدا می‏‌شود، دارای مواد مغذی بسیار زیادی است و شاید به همین دلیل سبوس گندم را پوسته عجیب و اسرارآمیز نامیدند، زیرا یکی از مهم‏ترین اعمال حیاتی موجودات زنده اکسیداسیون گوگرد آلی است و در بدن انسان ماده‌ای به نام گلوتاتیون وجود دارد که این اکسیداسیون را انجام می‏‌دهد و گلوتاتیون از اسید گلوتامیک ساخته شده و این اسید گلوتامیک باید به وسیله غذاها هر روز وارد بدن شود و این ماده در هیچ‏‌ یک از غذاها به اندازه ‏ای که در گندم هست وجود ندارد.

کدام نان برای مصرف انسان مفید تر است
نان هرچه سفیدترباشد احتمالا نانوا جوش شیرین و زاج بیشتری به آن زده و به شدت”روی”بدن را نابود میکند.

تمام اسید گلوتامیک موجود در گندم، در پوسته، یعنی سبوس آن جمع شده و در آرد سفید مطلقا وجود ندارد و آرد سفید تقریبا از نشاسته خالص ساخته شده است.

بنابراین، نانی که از آرد سفید تهیه شده باشد یکی از مهم‏ترین اعمال حیاتی بدن را دچار وقفه می‏‌کند و عوارضی از آن ایجاد می‏‌شود.

از دیگر ضررهای نان سفید باید به این نکته اشاره کنیم که در نان سفید، فسفر و منیزیم که از عناصر حیاتی لازم برای بدن هستند وجود ندارد همچنین نان سفید در کاهش نسل بشر تأثیر دارد و آدمی را کم‏ خون می‏‌کند چرا که ویتامین‌ها در افزایش نسل اثر گزار است و مهمترین ضرر مصرف نان سفید یبوست است که به ام الامراض تشبیه شده است چرا که یبوست سرچشمه بروز بسیاری از بیماری‌هاست.

اگر آرد را به ‏طور مناسبی الک کنند که سبوس گندم به اندازه 15 الی 20 درصد در آن موجود باشد، آرد به سهولت مایعات را به خود جذب کرده و سپس در روده‏‌ها به‌ ‏تدریج آب را پس داده، مدفوع را نرم می‌کند و از طرف‏ دیگر به‌‏طور ملایم روده‏‌ها را تحریک و به وسیله انقباضات، به دفع مواد زائد کمک می‌‏کند.

آیا با مضرات استفاده از نان سفید یا همان نان لواش آشنا هستید؟

معتقد بر این است که نانی که از گندم خوب و بدون آفت تهیه شده است، بهترین نان است. نان طبیعی سالم شامل اجساد مخمرهاست که سرشار از پروتئین و ویتامین‌هاست و یک غذای کامل محسوب می‌شود.

به گفته وی نان با تخمیر طبیعی، ذرات بزرگ نشاسته شکسته شده، پخته و هضم اولیه پیدا کرده و لطیف‌تر شده و هضم آن برای بدن راحت‌تر است. برای پخت باید به خمیر فرصت داد که به طور طبیعی و با مخمرهای طبیعی تخمیر شده، حجم آن اضافه شود و کمی مزه شیرینی پیدا کند.

نان لواش برای دانش آموزان ممنوع است
نان لواش سبوس ندارد و خوردن آن هم چون مصرف شکر و قند بوده و فرد را دچار چاقی می کند؛ ویتامین های آن نیز صفر است، بنابراین مصرف آن برای دانش آموزان توصیه نمی شود. یک متخصص تغذیه با تأکید بر لزوم توجه والدین نسبت به تغذیه فرزندانشان در مدرسه گفت:مصرف نان لواش به دلیل نداشتن هیچگونه ویتامین و ایجاد چاقی، برای دانش آموزان توصیه نمی شود.

دکتر مرتضی صفوی در خصوص اهمیت برنامه غذایی در دانش آموزان اظهار داشت : بیشترین رشد جسمی و ذهنی دانش آموزان در دوران مدرسه شکل گرفته و به طور کلی می توان گفت 90 درصد رشد مغزی و 70 درصد رشد قدی دانش آموزان در طی این دوران انجام می گیرد.

برای تداوم رشد دانش آموزان، تضمین سلامتی و تحرک و شادابی آنها لازم است، تغذیه این قشر از جامعه مورد توجه قرار گیرد. بر همین اساس باید به گروه های غذایی اصلی در میان دانش آموزان توجه داشت.

نان و غلات، گوشت، تخم مرغ، حبوبات و مغزها، شیر، لبنیات، میوه و سبزی ها در گروه های غذایی اصلی دانش آموزان حائز اهمیت است و یک گروه متفرقه شامل قند و چربی که چندان مورد تأکید نیست، نیز مورد توجه قرار دارد.

صفوی در رابطه با گروه غذایی نان و غلات بیان داشت: مصرف انواع نان های مختلف هم چون سنگک، تافتون و بربری به ویژه از نوع سبوس دار برای دانش آموزان توصیه می شود. همچنین نان لواش سبوس ندارد و خوردن آن هم چون مصرف شکر و قند بوده و فرد را دچار چاقی می کند؛ ویتامین های آن نیز صفر است، بنابراین مصرف آن برای دانش آموزان توصیه نمی شود.

نان لواش به دلیل نداشتن هیچگونه ویتامین برای دانش آموزان توصیه نمی شود
والدین از نان های بدون جوش شیرین برای فرزندان دانش آموزان خود استفاده کنند. صفوی با اشاره به اینکه برنج، ماکارونی، رشته، جو و ذرت در گروه نان و غلات جای دارند، افزود :روزانه دانش آموزان 6 تا 11 سهم از گروه های نان و غلات را لازم دارند.

30 گرم نان سنگک، یک کف دست نان بربری و یک کفگیر برنج، هرکدام یک واحد یا سهم از گروه نان و غلات به شمار می رود.
صفوی ادامه داد:انواع غلات بوداده مثل ذرت بوداده نیز ارزش غذایی مناسبی برای میان وعده دانش آموزان دارد، بنابراین مصرف آن برای آنها به صورت روزانه توصیه می شود.

نان سفید باعث کم خونی می شود؟
نان سفید ارزش تغذیه‌ای کمتری دارد، اما فیتات آن معمولاً کمتر از نان‌های سبوس‌دار است؛ اگر کم‌خونی فقر آهن دارید، مصرف نان‌های پرفیتات را با ویتامین C یا روش‌های تخمیری متعادل کنید. این ترکیب در غلات تصفیه‌شده بیشتر دیده می‌شود و مانع جذب موثر آهن در دستگاه گوارش می‌شود. به همین دلیل مصرف زیاد نان سفید می‌تواند در طولانی‌مدت باعث تشدید کم خونی شود. بهتر است به جای نان سفید از نان‌های سبوس‌دار مصرف کنید، زیرا فیبر و مواد مغذی بیشتری دارند و تاثیر کمتری بر کاهش جذب آهن دارند.

بیشتر بخوانید : آیا نان گندم کامل همیشه بهتر از نان سفید است ؟

غذاهای مضر برای کم خونی کدامند؟

نوع غذا	علت مضر بودن برای کم خونی
لبنیات	کلسیم موجود در لبنیات با جذب آهن رقابت می‌کند و مانع جذب آن می‌شود.
چای و قهوه	پلی‌فنول‌ها و تانن‌ها جذب آهن غیرهمی (گیاهی) را کاهش می‌دهند.
نان سفید	فاقد آهن و ویتامین‌های B؛ شاخص گلیسمی بالا و کاهش‌دهنده ارزش تغذیه‌ای رژیم غذایی
نوشیدنی‌های گازدار	حاوی فسفات و افزودنی‌هایی که جذب آهن را مختل می‌کنند؛ افزایش اسیدیته معده.
سویا	دارای فیتات که با آهن پیوند می‌زند و مانع جذب آن می‌شود.
شکلات	حاوی پلی‌فنول و کافئین؛ مانع جذب آهن، به‌ویژه در کنار وعده‌های آهن‌دار
غذاهای پرچرب	مختل‌کننده عملکرد دستگاه گوارش؛ کاهش‌دهنده جذب آهن
شیرینی‌های صنعتی	سرشار از قند و چربی ترانس؛ ایجاد التهاب و کاهش جذب آهن
غذاهای فرآوری‌شده	حاوی نگهدارنده‌ها، نمک و چربی‌های اشباع؛ کاهش جذب آهن و ایجاد التهاب مزمن.
گوشت قرمز و فرآوری‌شده	گوشت قرمز کم‌چرب منبع آهنِ قابل‌جذب است، اما مصرف زیاد گوشت قرمز و به‌ویژه گوشت‌های فرآوری‌شده باید به‌دلیل ملاحظات سلامت عمومی محدود شود.
الکل	الکل می‌تواند کم‌خونی را بدتر کند و هم‌زمان ممکن است جذب ذخیره آهن را بالا ببرد؛ پس در کم‌خونی توصیه به پرهیز یا محدودیت می‌شود.

 

بهترین صبحانه برای کم خونی | صبحانه آهن دار

این لیست بر اساس میزان آهن، قابلیت جذب و سهولت تهیه برای وعده صبحانه برای کم خونی تهیه شده است.

نان سبوس‌دار و تن ماهی
نان تست سبوس‌دار با آووکادو و گوجه فرنگی
تخم مرغ (همزده، آب پز، املت) با اسفناج
تخم مرغ و لوبیا
نان تست گندم و کره بادام زمینی
شیره انگور
ارده و حلوا ارده
جگر
ماست یونانی با مغزها و عسل
کینوا
توفو
بلغور جو دوسر پخته
کره پسته
شیربادام
روغن کنجد
عدسی گرم با نان سبوس‌دار
حلیم خانگی با کمی عسل یا شیره انگور
اسموتی اسفناج، موز و پرتقال

1.نان سبوس دار و تن ماهی صبحانه ای برای کم خونی
نان سبوس دار و تن ماهی، یک ترکیب قوی است. تن ماهی منبع عالی آهن هِم (Heme Iron) است؛ نوعی از آهن که به راحتی و با سرعت بالا توسط بدن جذب می‌شود. انتخاب نان سبوس‌دار به جای نان سفید، نه تنها آهن بیشتری به وعده صبحانه شما اضافه می‌کند، بلکه فیبر و ویتامین‌های گروه B را نیز تأمین می‌نماید. از تن ماهی طبیعی و کم‌نمک استفاده کنید. آن را با کمی آبلیموی تازه مخلوط کنید تا هم طعم بهتری پیدا کند و هم ویتامین C موجود در لیمو به جذب بهتر آهن کمک کند.

2.نان تست سبوس دار با آووکادو و گوجه فرنگی
آووکادو اگرچه منبع مستقیم آهن بالایی نیست، اما سرشار از چربی‌های سالم است که به جذب ویتامین‌های محلول در چربی کمک می‌کند. زمانی که آن را با گوجه‌فرنگی (منبع ویتامین C) روی نان سبوس‌دار (منبع آهن) سرو کنید، یک ترکیب سینرژیک برای بهینه‌سازی جذب مواد مغذی ایجاد می‌کنید. روی این نان تست می‌توانید چند برش نازک مرغ پخته شده یا تخم مرغ آبپز نیز اضافه کنید تا پروتئین و آهن هِم آن را تقویت نمایید.

3.تخم مرغ (همزده، آب پز، املت) با اسفناج؛ صبحانه برای کم خونی

تخم مرغ، به ویژه زرده آن، از انواع مواد غذایی حاوی آهن است. اما قدرت واقعی این گزینه وقتی آشکار می‌شود که آن را با اسفناج ترکیب کنید. اسفناج منبع خوبی از آهن غیرهِم (Non-Heme Iron) است. یک املت سریع درست کنید. ابتدا اسفناج را با کمی روغن تفت دهید تا حجم آن کم شود، سپس مخلوط تخم مرغ را به آن اضافه کنید. حرارت ملایم باعث حفظ مواد مغذی می‌شود.

4. تخم مرغ و لوبیا؛ صبحانه برای کم خونی
تخم مرغ و لوبیا یک صبحانه کلاسیک انگلیسی بوده و برای کم‌خونی بسیار عالی است. لوبیاها (مانند لوبیا چیتی یا قرمز) منابع گیاهی قدرتمندی از آهن، فیبر و پروتئین هستند. کنسرو لوبیا را به خوبی بشویید تا سدیم اضافی آن از بین برود. آنها را با گوجه‌فرنگی تفت داده و همراه با تخم مرغ آب‌پز سرو کنید. اسیدیته گوجه‌فرنگی به جذب آهن کمک می‌کند.

5. نان تست گندم و کره بادام زمینی
کره بادام زمینی طبیعی، نه تنها پروتئین و چربی سالم دارد، بلکه حاوی آهن است. وقتی آن را با نان تست سبوس‌دار مصرف می‌کنید، ارزش آهن آن چند برابر می‌شود. به دنبال کره بادام زمینی‌های طبیعی باشید که فقط از بادام زمینی و کمی نمک تهیه شده‌اند. برای تقویت بیشتر، روی آن موز خرد کنید. پتاسیم موز عالی است و به تعادل انرژی کمک می‌کند.

6.شیره انگور یک صبحانه برای کم خونی
شیره انگور یک غلظت طبیعی از قندها، ویتامین‌ها و املاح معدنی از جمله آهن است. با این حال، به دلیل محتوای قند بالای آن، مصرفش باید متعادل و حساب‌شده باشد، به ویژه برای افراد مبتلا به دیابت یا کسانی که مراقب وزن خود هستند. یک تا دو قاشق غذاخوری در وعده صبحانه کافی است. یک قاشق غذاخوری شیره انگور را با مقداری کره حیوانی یا ارده مخلوط کنید و با نان سبوس‌دار میل نمایید. این ترکیب، انرژی و آهن قابل توجهی را برای شروع روز فراهم می‌کند.

دقت داشته باشید که یک نوع صبحانه را هر روز مصرف نکنید و برنامه غذایی صبحانه برای کم خونی داشته باشید و صبحانه‌های متنوع مصرف کنید.

7. ارده و حلوا ارده صبحانه ای برای کم خونیارده و حلوا ارده صبحانه ای برای کم خونی
ارده، که از کنجد پوست‌کنده و کوبیده شده به دست می‌آید، منبع بسیار خوبی از آهن، کلسیم و چربی‌های سالم است. حلوا ارده نیز ترکیب ارده با شیره انگور است که ارزش آهن آن را دوچندان می‌کند. از ارده و حلوا ارده خالص و بدون افزودنی‌های غیرطبیعی استفاده کنید. مصرف آن همراه با نان سنگک، یک صبحانه کاملاً سنتی و مقوی برای مقابله با کم‌خونی است.

8. جگر؛ صبحانه برای کم خونی
جگر گاو یا گوسفند یکی از بهترین منابع آهن هِم، ویتامین B12 و فولات است؛ سه ماده مغذی کلیدی که برای تولید گلبول‌های قرمز خون ضروری هستند. جگر باید به طور کامل و در حرارت مناسب پخته شود. برای صبحانه می‌توانید از شب قبل آن را به صورت کبابی یا آب‌پز آماده کرده و با نان سبوس‌دار و کمی آبلیموی تازه میل کنید. توصیه می‌شود به دلیل بالا بودن سطح ویتامین A، جگر را به صورت متعادل مصرف کنید.

tuasaude.com: Foods for anemia are mainly those that are rich in iron, such as spinach, liver, and beans. However, it’s important to eat them along with foods high in vitamin C, like oranges, since this vitamin helps improve iron absorption in the intestines.

ترجمه فارسی:
غذاهای مناسب برای کم خونی عمدتاً غذاهایی هستند که سرشار از آهن هستند، مانند اسفناج، جگر و لوبیا. با این حال، مهم است که آنها را همراه با غذاهای سرشار از ویتامین C، مانند پرتقال، مصرف کنید، زیرا این ویتامین به بهبود جذب آهن در روده کمک می‌کند.

9.ماست یونانی با مغزها و عسل
ماست یونانی به دلیل پروتئین بالا، شناخته شده است. زمانی که آن را با مغزهای غنی از آهن مانند پسته، بادام هندی و گردو ترکیب کنید و با کمی عسل طبیعی شیرین نمایید، یک صبحانه سیرکننده و سرشار از آهن غیرهِم ایجاد می‌کنید. مغزها را خرد کنید تا هم جویده شدنشان راحت‌تر باشد و هم جذب مواد مغذی افزایش یابد سپس به ماست یونانی اضافه کنید و میل کنید.

 

10.کینوا صبحانه ای برای کم خونی
کینوا، این دانه شبه‌غله، یک ابر غذا محسوب می‌شود. کینوا نه تنها پروتئین کامل دارد، بلکه در مقایسه با بسیاری از غلات، آهن بیشتری را در هر وعده تأمین می‌کند. کینوای پخته شده را می‌توانید مانند فرنی گرم با شیر یا ماست، تکه‌های میوه و مغزها سرو کنید. طعم ملایم آن باعث می‌شود با هر ماده دیگری ترکیب شود.

11. توفو؛ صبحانه برای کم خونی
توفو که از سویا تهیه می‌شود، منبع عالی پروتئین گیاهی و آهن غیرهِم است. برای افراد گیاه‌خوار، یک گزینه اساسی و بسیار مقوی محسوب می‌شود. توفو را به مکعب‌های کوچک برش زده و با زردچوبه و ادویه‌های دیگر تفت دهید. می‌توانید آن را در املت یا به تنهایی همراه با سبزیجات سرو کنید.

12. بلغور جو دوسر پخته بلغور جو دوسر پخته
جو دوسر به خودی خود حاوی آهن است و بسیاری از برندها آن را با آهن اضافی غنی‌سازی می‌کنند. پختن آن باعث می‌شود یک پایه نرم و قابل قبول برای افزودنی‌های دیگر ایجاد شود. به جای پختن جو با آب تنها، از شیر استفاده کنید. پس از پخت، روی آن تکه‌های هلو یا توت فرنگی (برای ویتامین C) و مقداری دانه کدو تنبل (برای آهن بیشتر) بپاشید.

13. کره پسته در لیست صبحانه برای کم خونی
پسته در بین مغزها، از نظر محتوای آهن، بسیار شناخته شده است. کرۀ پسته یک جایگزین خوشمزه و مقوی برای کره بادام زمینی است. کره پسته را می‌توانید روی نان تست سبوس‌دار مالیده یا به اسموتی‌ها اضافه کنید تا هم طعم و هم ارزش آهن آن را افزایش دهید.

14. شیر بادام در منوی صبحانه برای کم خونی
شیر بادام غنی‌شده، مانند شیر گاو غنی‌شده، می‌تواند بخشی از آهن مورد نیاز را تأمین کند. این گزینه برای افرادی که به لبنیات حساسیت دارند یا رژیم گیاه‌خواری دارند، ایده‌آل است. حتماً برچسب شیر بادام را بخوانید و انواع غنی‌شده با آهن و کلسیم را انتخاب کنید. از آن به عنوان پایه برای اسموتی یا همراه با غلات صبحانه استفاده کنید.

15.روغن کنجد صبحانه ای برای کم خونی
روغن کنجد اگرچه منبع جامعی از آهن نیست، اما استفاده از روغن کنجد با کیفیت، در پخت و پز (مثلاً برای تفت دادن توفو یا اسفناج) می‌تواند کمی بر ارزش آهن وعده غذایی بیافزاید و عطر و طعم خوبی ایجاد کند. از روغن کنجد تصفیه‌شده برای پخت و پز با حرارت متوسط و از روغن کنجد بودار برای چاشنی و طعم‌دهی نهایی استفاده کنید.

16.عدسی گرم با نان سبوس دارعدسی گرم با نان سبوس دار 
عدس یکی از بهترین منابع گیاهی آهن، پروتئین و فیبر است. عدسی یک صبحانه قدیمی و بسیار مقوی است که می‌تواند برای ساعت‌ها شما را سیر و پرانرژی نگه دارد. در حین پخت عدسی، از رب گوجه‌فرنگی یا آبلیمو استفاده کنید. اسیدیته این مواد به جذب آهن غیرهِم عدس کمک شایانی می‌کند.

17.حلیم خانگی با کمی عسل یا شیره انگور
حلیم که از گندم و گوشت تهیه می‌شود، ترکیبی قدرتمند از آهن هِم (از گوشت) و آهن غیرهِم (از گندم) است. این غذا پر از انرژی و مواد مغذی است. برای شیرین کردن حلیم به جای شکر از عسل یا شیره انگور استفاده کنید تا ارزش آهن آن بیشتر شود. روی آن نیز دارچین بپاشید.

18.اسموتی اسفناج، موز و پرتقال؛ صبحانه برای کم خونی
اسموتی اسفناج، موز و پرتقال، بسیار مقوی است که می‌تواند در رژیم غذایی کم خونی قرار گرفته و در وعده صبحانه مصرف گردد. اسفناج، آهن غیرهِم فراهم می‌کند و پرتقال با ویتامین C بالا، جذب این آهن را به میزان قابل توجهی افزایش می‌دهد. موز نیز بافت کرمی و پتاسیم به این ترکیب اضافه می‌کند. یک مشت اسفناج تازه، یک موز یخ‌زده و آب یک پرتقال کامل را با هم مخلوط کنید. برای غلظت بیشتر می‌توانید ماست یونانی یا شیر بادام غنی‌شده نیز اضافه کنید.

 

سوالات متداول