مصرف ۲ نوبت ماهی در هفته را فراموش نکنید
یک متخصص تغذیه گفت: مصرف ماهی کبابی بر ماهی سرخ کرده ارجحیت دارد اما اگر هنگام سرخ کردن ماهی از روغن های جامد استفاده شود، خطر گرفتگی عروق و بیماری های قلبی افزایش می یابد.
دکتر علی کشاورز در گفت وگو با خبرنگار سلامت ایسنا منطقه دانشگاه علوم پزشکی تهران، با بیان اینکه غذاهای دریایی خصوصا ماهی سرشار از امگا ۳ است، گفت: امگا – ۳ علاوه بر پیشگیری از بیماری های قلبی عروقی، موجب آرامش اعصاب می شود.
وی در ادامه با تاکید بر اینکه ماهی از بهترین منابع پروتئینی مورد نیاز بدن است، گفت: هر چند میزان امگا – ۳ انواع ماهی متفاوت است ولی ماهی از هر نوع که باشد حاوی مقادیر فراوان امگا – ۳ است، بنابراین بهتر است ماهی به جای سایر گوشت ها حداقل ۲ نوبت در هفته مصرف شود.

عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی تهران بر مصرف لیموترش همراه با ماهی تاکید کرد و گفت: لیمو نه تنها طعم بهتری به ماهی می دهد، بلکه ویتامین – ث موجود در آن به جذب بهتر آهن موجود در گوشت ماهی کمک می کند.
دکتر کشاوز با تاکید بر اهمیت جایگزین کردن گوشت ماهی به جای گوشت قرمز گفت: بر اساس مطالعات انجام شده، افراط در مصرف گوشت قرمز موجب افزایش خطر ابتلا به برخی از انواع سرطان می شود.
وی در ادامه یادآور شد: مصرف ماهی کبابی بر ماهی سرخ کرده ارجحیت دارد، ولی اگر هنگام سرخ کردن ماهی از روغن های جامد که حاوی ایزومر ترانس بالایی هستند استفاده شود، خطر گرفتگی عروق و بیماری های قلبی افزایش می یابد.
این متخصص تغذیه گفت: بهتر است همراه با ماهی به جای برنج از سیب زمینی کبابی یا نان سبوس دار استفاده شود. افرادی که مصرف برنج را ترجیح می دهند، باید برای تهیه برنج از روغن های گیاهی استفاده کنند.
دکتر کشاورز در پایان یادآور شد: برخلاف تمایل عامه مردم به مصرف ماهی خوش نمک و شور، مصرف نمک زیاد همراه با ماهی موجب می شود، فرد مصرف کننده نه تنها از فواید مصرف ماهی بهره مند نشود، بلکه در معرض خطر ابتلا به افزایش فشارخون قرار گیرد.
مصرف ماهی در رژیم غذایی چه فوایدی دارد؟
محققان مرکز تحقیقات سلامت جمعیت» در دانشگاه بوردو در فرانسه در این مطالعه نتایج اسکن مغزی بیش از هزار و ۶۰۰ مرد و زن بالای ۶۵ سال را با میانگین سنی ۷۲ سال گزارش کردند.
هیچ یک از شرکت کنندگان سابقه قبلی زوال عقل، سکته مغزی یا بیماری قلبی نداشتند. اسکن ها برای سه نشانه آشکار بیماری عروقی مورد بررسی قرار گرفتند. اسکن ها نشان داد که ضایعات مغزی کوچک در ۲ درصد از بیماران، حفره های مغزی در هشت درصد از بیماران و تجمع مایع در بافت مغز در ۶ درصد از بیماران وجود داشت.
اگرچه هر سه این عوارض می توانند مدت ها قبل از بروز علائم واضح زوال عقل ایجاد شوند، اما همه آنها با افزایش طولانی مدت خطر زوال عقل و کاهش کلی در هوشیاری ذهنی مرتبط هستند.
محققان در این مطالعه از افراد شرکت کننده در مورد رژیم غذایی آنها، تعداد دفعاتی که در هفته ماهی از جمله ماهی سالمون، تن یا ساردین مصرف می کردند، سوال کردند. در برنامه غذایی این گروه به طور متوسط حدود ۲ بار در هفته ماهی بود.
پژوهشگران سپس توسعه ضایعات مغزی، حفرهها و مایعات را در مقابل عادات مصرف ماهی هر شرکتکننده قرار دادند.
نتیجه این مطالعه نشان داد گه بیماری عروقی که می تواند بر جریان خون، مغز تأثیر بگذارد تنها در بین ۱۸ درصد از افرادی که چهار بار در هفته ماهی می خوردند و در ۲۳ درصد از سالمندان زیر ۷۵ سال که سه بار در هفته ماهی مصرف می کردند، وجود داشته است.
در مقابل، تقریباً یک سوم از افرادی که ماهی مصرف نمی کردند، نشانگرهای مهمی برای ابتلا به بیماری عروقی داشتند. نویسندگان این مطالعه تاکید کردند که یافتههای مطالعه آنها یک ارتباط را برجسته میکند و در واقع ثابت نمیکند که مصرف ماهی از شروع زوال عقل جلوگیری می کند.
اما چرا چنین ارتباطی در بین افراد ۷۵ سال به بالا مشاهده نشد؟
محققان گفتند: دلایل این موضوع هنوز مشخص نیست اما یک فرضیه این است که مصرف ماهی ممکن است در مراحل اولیه بیماری مفیدتر باشد، بنابراین در میان شرکت کنندگان جوان تر موثرتر است.
آنها با بیان اینکه بافت مغز از چربی های سالم تشکیل شده است، توضیح دادند: این ارگان برای برای رشد و سالم ماندن در طول زندگی به چربی های امگا ۳ موجود در ماهی سالمون و ساردین نیاز دارد. امگا ۳ به همان اندازه که برای سلامت قلب مهم است برای سلامت مغز و تقویت عروق مغزی نیز مهم است.
محققان تاکید کردند که نیاز به چربی های سالم از دوران نوزادی برای رشد و تکامل مناسب مغز شروع می شود و تنها سالمندان نیستند که از مزایای سلامتی قابل توجه این چربی های سالم بهرمند می شوند.

میزان مصرف ماهی در هفته
توصیه کارشناسان تغذیه بر این است که ماهی و میگو باید به طور منظم و دو مرتبه در هفته مصرف گردد. میزان مصرف ماهی در کودکان و زنان باردار و شیرده دارای مقدار معینی می باشد. خانم های باردار و شیرده می توانند حداقل هفته ای تا 340 گرم ماهی آن هم از نوع کم جیوه آن استفاده کنند. البته تعیین میزان دقیق آن باید براساس تشخیص پزشک صورت پذیرد.
توجه: میزان دقیق مصرف ماهی در هفته براساس نیاز بدن افراد به کالری، سن و میزان فعالیت بدنی آن ها می تواند متفاوت باشد. اما در بهترین حالت همان دو بار در هفته در نظر گرفته می شود.
چرا ماهی برای سلامتی مفید است؟
براساس شواهد بدست آمده از افرادی که به صورت مرتب ماهی را در وعده های غذایی خود گنجانده اند، می توان نتیجه گرفت:
کسانی که حداقل یکبار در هفته ماهی چرب (منظور چربی موجود در خود ماهی است نه ماهی سرخ شده) مصرف می کنند، خطر ابتلا به ایست قلبی در آن ها تا 50 درصد کاهش می یابد. ماهی قزل آلا، سالمون ، ساردین از جمله ماهیان چرب هستند.
افرادی که گوشت ماهی و غذاهای دریایی را جایگزین گوشت گاو و گوسفند نموده اند به مراتب سالم تر هستند و از حملات مغزی دور می باشند. با مصرف میزان تعیین شده ماهی در هفته می توان از لخته شدن خون در مغز و سکته مغزی افراد جلوگیری نمود.
خطر ابتلا به بیماری های کلیوی در افرادی که در هفته دو بار ماهی استفاده می کنند، حداقل تا 22 درصد کاهش پیدا می کند.
خیلی از افراد به دلایل مختلف خوردن ماهی را دوست ندارند. برای این گونه افراد بهتر است با تجویز پزشک از قرص یا روغن ماهی استفاده نمایند.
نقش امگا 3 برای سلامتی بدن چیست؟
اسیدهای چرب امگا 3 موجود در ماهی از رسوب چربی ها در سلول ها و رگ های قلب جلوگیری نموده، در نتیجه به دلیل عدم التهاب رگ ها از بروز بیماری های قلبی عروقی جلوگیری خواهد شد. با کاهش التهاب رگ ها ریتم قلب به حالت منظم خود باز می گردد، رگ ها انعطاف پذیری خود را پیدا می کنند و در نتیجه کلسترول خون کاهش پیدا می کند. بنابراین میزان صحیح مصرف ماهی در هفته حائز اهمیت است.
به علاوه در تحقیقات زیادی که برروی اسیدهای چرب یا امگا 3 موجود در ماهی صورت گرفته مشخص شده EPA و DHA بیشترین فواید سلامتی را برای بدن دارند.
این فواید عبارتند از :
- جلوگیری از لخته شدن خون و انقباض عروق
- برای رشد سیستم عصبی جنین قبل از تولد
- کمک به بهبود اختلالات افسردگی پس از زایمان
- کاهش التهاب بافت
- بهبود علائم آرتریت روماتوئید در بیماران مبتلا به مشکلات مفاصل
- آریتمی قلبی (ضربان نامنظم قلب)
- بهبود علائم افسردگی و کمک به توقف زوال ذهنی در افراد مسن
بیشتر بخوانید : انواع ماهی های خوراکی
نحوه مصرف ماهی و سایر آبزیان در هفته
بهترین شیوه طبخ ماهی و میگو به صورت کبابی، تنوری و گریل شده است. مصرف ماهی سرخ شده نه تنها مفید نیست بلکه ضرر آن چندین برابر نخوردن ماهی می باشد. خصوصاً برای افرادی که به دنبال رژیم های درمانی لاغری هستند. در صورتی که به ماهی سرخ شده علاقمند هستید، از روغن های سالم و به میزان کم استفاده نمایید.
سخن پایانی |میزان مصرف ماهی در هفته
همانطور که در متن فوق به آن اشاره کردیم، برای داشتن قلبی سالم نیاز به استفاده از آبزیان در سبد غذایی خود خواهیم داشت. محققان درباره مصرف ماهی به این نتیجه رسیده اند که کسانی که در رژیم غذایی خود از ماهی استفاده می کنند از بیماری هایی مانند نارسایی قلبی، سکته مغزی و فشار خون بالا دور هستند. سعی کنید مصرف دو مرتبه از آبزیان را در وعده های غذایی خود و اعضای خانواده تان بگنجانید.
منابع جایگزین امگا 3 از منابع زمینی مانند دانه کتان، گردو و جوانه گندم می آیند. اگرچه این ها همچنان مفید هستند، اما به نظر نمی رسد کارایی بهتری نسبت به امگا 3 موجود در ماهی، میگو و صدف های دریایی برای بدن داشته باشند.
